Ontwikkeling

  • Vergroot lettergrootte
  • Standaard lettergrootte
  • Verklein lettergrootte
Home Geschiedenis Historische tijdlijnen Overzicht historische relatie Nederland Nederlands Indië

Overzicht historische relatie Nederland Nederlands Indië

E-mail Afdrukken PDF

drs.J.W.Swaen Historicus www.blikopdewereld.nl

1511
Portugezen in Azië
1596
Eerste expeditie naar Azië vanuit de Republiek onder leiding van Cornelis de Houtman bereikt Java.
1602 
Oprichting VOC. Staten Generaal verleent monopolie op de handel met de Oost.
1610
Instelling Gouverneur Generaal.
1619
Gouverneur Generaal Jan Pieterszoon Coen sticht Batavia.
1619-1623
Jan Pieterszoon Coen Gouverneur Generaal.
1621
Coen roeit bevolking Banda-eilanden uit en bevolkt ze weer met eigen mensen: zo is de VOC zeker van het monopolie op nootmuskaat en foelie.
1625
VOC verdrijft alle Europese concurrenten uit de Molukken.
1627-1629
Jan Pieterszoon Coen Gouverneur-Generaal.
1780-1784
Engeland in oorlog met de Republiek. Engelsen blokkeren directe verbinding met Indonesische archipel.
1795 – 1813
Fransen vallen Nederland binnen; Franse tijd.
1795-1806
Nederland Bataafse Republiek vervangt Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden.
1795
Staten Generaal besluit op 24 december tot opheffing van de VOC.
1806-1810
Nederland Koninkrijk o.l.v. Lodewijk Napoleon, broer Napoleon.
1806-1811
Gouverneur-Generaal Daendels.
1810-1813
Nederland provincie van Frankrijk.
1811
Britse vloot neemt Java in. Gouverneur Raffles onderwerpt de Javaanse vorsten.
1811-1816
Engels bestuur over Nederlands Indië.
1815
Napoleon verslagen; Zoon stadhouder Willem V wordt koning Willem I der Nederlanden( België wordt op het congres van Wenen bij Nederland gevoegd). Engeland geeft bezittingen in archipel terug maar houdt Ceylon en Kaapkolonie.
1816-1826
G.A.G. Ph van der Capellen Gouverneur-Generaal.
1817
Opstand Matoelesia op de Molukken.
1825-1830
Java-oorlog; 15.000 doden Nederland 200.000 doden Inlanders.
1830-1834
Gouverneur-Generaal Johannes van den Bosch.
1830
Einde van de Java-oorlog. Diponogoro gearresteerd en verbannen. Nederland geeft de Javaanse edelen hun macht over de bevolking terug.
1830
Invoering Cultuurstelsel tot 1870.
1830
Oprichting Nederlandse Handelsmaatschappij (NHM) door koning Willem I; verkreeg monopolie op Cultuurproducten.
1845
Begin van vijf jaar hongersnood op Java.
1849
Eerste kritiek op Cultuurstelsel door Kamerlid Van Hoëvell.
1850 
De liberalen zouden tientallen jaren de meerderheid hebben in de Tweede Kamer.
1860
Multatuli publiceert Max Havelaar.
1866
Begin tabakswinning in Deli.
1869
Opening Suezkanaal.
1870
Einde Cultuurstelsel door aanname Suikerwet. Agrarische wet stelt Nederlands-Indië open voor westerse particuliere ondernemers.
1873-1913
 Atjeh-oorlog.
1880
Koelie-ordonnantie geeft westerse ondernemers grote macht over arbeiders.
1884
Suikercrisis.
1890
Oliewinning op Sumatra van start.
1891
Vervoersmonopolie Koninklijke Pakket Maatschappij.
1894
Lombok-expeditie; begin van snelle onderwerping Buitengewesten
1901
Afkondiging Ethische politiek in troonrede.
1908
Oprichting nationalistische vereniging Boedi Oetomo (Het schone streven). Streven gelijkmatige ontwikkeling d.m.v. kennis combinatie Westerse kennis en Javaanse cultuur.
1910
Nederlands-Indië staatkundig praktisch voltooid. Centraal bestuur.
1911
Oprichting Indische Partij. Streefde naar gelijkheid en samenwerking tussen ALLE bevolkingsgroepen (Indiërs genoemd)., om het Indonesische vaderland te ontwikkelen tot een zelfstandige staat binnen een GEMENEBEST  met Nederland.
1912
Oprichting nationalistische beweging Sarekat Islam.
1914
Sneevliet richt Indisch Sociaal Democratische vereniging op(ISDV). In 1920 omgedoopt tot Partai Kommunis Indonesia(PKI).
1918
Installatie Volksraad. Gouverneur Generaal Van Limburg Stirum doet de ' Novemberbeloften' waarin aan de Volksraad beslissingsmacht en een meerderheid van Indische leden werd toegezegd. Bleef echter bij beloften.
1926-1927
Communistische opstand op Java en Sumatra.
1927
Oprichting Partai Nasional Indonesia(PNI) onder leiding van Soekarno, Hatta en Sjahrir.
1929
Leiders PNI opgepakt en tot gevangenisstraf veroordeeld.
1932-1933
Gouverneur-Generaal de Jonge treedt hard op tegen PNI. Verbanning leiding naar Boven-Digoel(concentratiekamp op Nieuw Guinea.
1933
Muiterij op 'de Zeven Provinciën'.
1936
Petitie-Soetardjo vraagt om geleidelijke zelfstandigheid(binnen 10 jaar) voor Indonesië. Nederland weigert hierover te praten.
1939
Oprichting GAPI door de nationalisten. Een federatief verband van Indonesische organisaties.
1940
Op 10 mei 1940 wordt Nederland door Duitsland bezet; regering wijkt uit naar Londen om van daaruit het koninkrijk te besturen.
1941
Japan valt op 7 december Amerikaanse vloot aan op Pearl Harbour. Wereldoorlog ook in de Pacific.
1942
27 januari slag in de Javazee waarbij Nederlandse vloot door Japan werd verslagen.
1942
Op 8 maart capituleerde het Koninklijk Nederlands-Indisch Leger (KNIL) en Japan maakte een einde aan de Nederlandse overheersing.
1945
Op 15 augustus capituleerde Japan na de atoombommen op Hirosjima en Nagasaki.
1945
Op 17 augustus roept Soekarno de onafhankelijkheid uit.
1945-1946
Bersiap tijd: periode waarin veel Nederlanders en pro-Nederlandse bevolkingsgroepen werden vermoord.
1945-1946
Engelsen voerden tijdelijk bewind over Nederlands-Indië.
1946
Akkoord van Linggatjati; intentie was oprichting Verenigde Staten van Indonesië.
1947
Eerste Politionele Actie van 21 juli tot 4 augustus.
1948
Renville overeenkomst op 17 januari. Had geen resultaat. Tweede Politionele Actie van 19 december 1948 tot 3 januari 1949.
1949
Veiligheidsraad roept op tot staakt het vuren. Ronde Tafel Conferentie te Den Haag van 23 augustus tot 2 november. Op 27 december soevereiniteitsoverdracht Nederlands-Indië en de Verenigde Staten van Indonesië werd uitgeroepen.
1950
Proclamatie Republik Maluku Selatan (RMS) op 25 april
1950
Op 17 augustus werd de eenheidsstaat Indonesië uitgeroepen.
1951
12.000 Molukkers komen naar Nederland.
1955
Eerste algemene verkiezingen in het onafhankelijk Indonesië. Soekarno's PNI wordt de grootste partij.
1956
Indonesië verbreekt eenzijdig Staatkundige Unie met Nederland vanwege conflict om Nieuw-Guinea.
1957
Soekarno wordt dictator.
1957-1958
Nederlandse bedrijven genationaliseerd.
1960
Verbreking diplomatieke banden door Indonesië met Nederland.
1962
Nederland en Indonesië sturen troepen naar Nederlands Nieuw- Guinea.
1962
Nederland staat Nieuw-Guinea af onder Amerikaanse druk.
1963
Nieuw-Guinea gaat na een kort tussenbestuur van de Verenigde Naties over in Indonesische handen.
1965
Linkse officieren doen een couppoging, die wordt neergeslagen door generaal Soeharto. Massale moordpartijen onder  (vermeende) communisten.
1966
President Soekarno wordt door de generaals onder druk gezet en geeft in 1966 vergaande bevoegdheden aan generaal Soeharto, die het leger achter zich weet.
1967
Soeharto wordt waarnemend president.
1968
Soeharto wordt volwaardig staatshoofd.
1973
President Soeharto legt de macht van politieke partijen aan banden en dwingt hen tot een fusie. De corporatistische organisatie Golkar, een schepping van het leger, wordt staatspartij.
1974
Indonesische studenten protesteren tegen de grootschalige corruptie, armoede en onderdrukking.
1975
Indonesische troepen vallen Oost-Timor binnen dat zich kort tevoren onafhankelijk heeft verklaart van Portugal.
1976
Oost-Timor wordt ingelijfd bij Indonesië.
1980
De 'Petitie van Vijftig' een groep van ex-generaals, politici, academici, en studenten dringt bij Soekarno aan op grotere politieke vrijheid.
1997
De Aziatische crisis slaat over op de door corruptie en wanbeheer uitgeholde Indonesische economie.
1998
Golf van studentendemonstraties. Val van Soeharto(mei). President Habibie volgt hem op.
1999
Op 20 oktober wordt moslimleider Wahid door het parlement(Volkscongres) tot president gekozen nadat het parlement het beleid van Habibie had afgekeurd. Megawatti Soekarnoputri (dochter van oud president Soekarno)werd vice-president.
2001
Op 23 juli volgt Megawatti Soekarnoputri Wahid op als president.
2004
In de eerste rechtstreekse verkiezingen voor het presidentschap van 2004 werd Megawatti Soekarnoputri verslagen door Susilo Bambang Yudhoyono.

 

Wie is online

We hebben 43 gasten online

Zoekfunctie

Thrillers & fantasy boeken (234x60)

De Dood als Machtsmiddel

cover boek

Dit boek gaat over de Dood als Machtsmiddel, Moord en Doodslag door verpleegkundigen. Het proces tegen Lucia de Berk, de Haagse verpleegkundige die tot levenslang werd veroordeeld, zonder directe bewijzen, leidde ertoe dat ik een onderzoek startte naar het voorkomen van Moord en Doodslag door verpleegkundigen. Dit onderzoek betreft een vijftal strafzaken in Nederland en een aantal strafzaken in Duitsland, België, Oostenrijk/Zwitserland en Engeland. Uitgeverij Boekscout ISBN 9789088346798 prijs € 17,95. Men kan het ook bij mij bestellen.