Ontwikkeling

Artikel uit Utrechts Nieuwsblad van 20-08-2003
Verdachte op water en brood

Door Ard Schouten

UTRECHT - Pascal F, de 29 - jarige Utrechter die verantwoordelijk wordt
gehouden voor de moorden op de Utrechtse studente Nadia van de Ven (25) en
Edenaar Anton Bussing (31), zit letterlijk op water en brood in het Pieter
Baan Centrum (PBC). Binnen het PBC is een patstelling ontstaan.

F. weigert zijn cel te verlaten om te eten, omdat hij daarbuiten - tegen
zijn zin - wordt geobserveerd. Het PBC op zijn beurt brengt hem niet
langer eten in zijn cel. Vandaag hoort raadsman W. Ausma bij de Utrechtse
rechtbank of zijn verzoek wordt gehonoreerd, dat moet leiden tot
beëindiging van F.'s verblijf in het PBC.

Volgens Ausma overtreedt het PBC de regels. ,,Mijn cliënt heeft vanaf het
begin aangegeven dat hij niet mee wil werken aan een onderzoek van het
PBC. Puur omdat hij zegt niet de dader te zijn. De rechtbank wilde per se
dat hij toch naar het PBC ging, waarna F. heeft besloten in zijn cel te
blijven. Daar ontving hij zijn eten, maar dat recht heeft het PBC om
onduidelijke redenen ingetrokken. Nu krijgt hij niets meer dan water en
brood in plaats van een normale maaltijd. 'Hij moet zijn eten maar komen
halen'.''

,,En daar wringt de schoen,'' vervolgt Ausma, ,,want als F. dat doet - en
dus zijn cel verlaat - wordt hij geobserveerd, en dat wil hij niet.
Normaal is het volgens de regels zo, dat verdachten die niet meewerken,
binnen een aantal dagen weer terug worden gebracht naar het Huis van
Bewaring, maar dat is nu niet gebeurd. De rechtbank moet maar oordelen of
wij gelijk hebben.''

De verdachte, huisbaas van de met vuurwapengeweld omgebrachte Utrechtse
studente, was recentelijk ter observatie overgebracht van het Huis van
Bewaring in Nieuwegein naar het PBC. De rechtbank wil graag dat er een
uitgebreid onderzoek komt naar het milieu waarin de verdachte is
opgegroeid om te kijken in hoeverre dat van invloed is geweest op zijn
persoonlijke ontwikkeling en zijn functioneren in de maatschappij.

Artikel uit Utrechts Nieuwsblad van 21-08-2003
Psychiater wil nader onderzoek Pascal F.

Van een onzer verslaggevers

UTRECHT - De 29-jarige verdachte van de moord op studente Nadia van de Ven
moet verder psychiatrisch worden onderzocht in het Pieter Baan Centrum
(PBC). Dat zei PBC-psychiater J. van Renesse gisteren voor de Utrechtse
rechtbank.
Utrechter Pascal F. weigert mee te werken aan de gedragsobservaties en
weigert om die reden ook zijn eten af te halen. Aangezien het PBC weigert
hem voedsel op zijn cel te bezorgen, zit F. 'op water en brood'. Advocaat
W. Ausma verzocht de rechtbank het gedragsonderzoek van zijn cliënt te
staken, omdat zijn verblijf daar geen enkel doel meer zou dienen. Het PBC
vindt voortzetting van het onderzoek wel degelijk zinvol en ziet daartoe
ondanks de weigerachtige houding van F. wel degelijk mogelijkheden.
Volgens psychiater van Renesse zijn er ook aanwijzingen dat F. aan een
psychiatrische aandoening kan lijden. Het openbaar ministerie sloot zich
daarbij aan. De rechtbank besluit vrijdag over het verzoek.

Artikel uit Utrechts Nieuwsblad van 10-10-2003
Uitstel proces moord Nadia van de Ven

Van een onzer verslaggevers

UTRECHT/LEUSDEN - Het proces tegen de 30-jarige Utrechter Pascal F. dient
op zijn vroegst begin volgend jaar. Voordat de procesdata vastgesteld
kunnen worden moeten nog twee getuigen worden gehoord bij de
rechter-commissaris.
F. wordt verdacht van de moord op de Utrechtse Nadia van de Ven (25) op 1
oktober vorig jaar aan de Weerdsingel Westzijde en van de moord op de
31-jarige Anton Bussing uit Ede in 1995.
In beide moordzaken is het politieonderzoek inmiddels grotendeels
afgerond. Alleen de zus van Pascal F. en een Poolse vrouw dienen nog te
worden gehoord.
De Poolse heeft bij de politieverhoren verklaringen afgelegd over het
gedrag van Pascal F. toen hij in de maanden na de moord in Polen verbleef.
Volgens de Poolse zou F. veel gedronken hebben en zich 'schreeuwerig en
gespannen gedragen hebben'.

Zwijgen
Pascal F. die beide moorden vanaf zijn aanhouding heeft ontkend, is niet
verschenen bij de rechter-commissaris. De eerste mogelijkheid om hem te
horen is tijdens de inhoudelijke behandeling van de zaak, maar hij kan er
ook dan voor kiezen om te zwijgen.

F's raadsman W. Ausma had gevraagd om drie Poolse getuigen te horen. De
rechtbank stemde in met slechts één van hen. Ausma wilde de Poolse
getuigen met name testen op hun betrouwbaarheid. Rechtbankpresident P.
Dondorp had haar twijfels of het horen van alle getuigen nieuwe inzichten
oplevert die van belang zijn voor het bewijs.

Bij de volgende pro forma-zitting, vermoedelijk in december, zijn ook de
uitkomsten bekend van de rapportage van het Pieter Baan Centrum (PBC) in
Utrecht. Het PBC heeft onderzoek gedaan naar Pascal F's psychische
gesteldheid.

De uitkomsten van het onderzoek kunnen later in het proces bepalend zijn
voor de eis van het openbaar ministerie en de straf die F. mogelijk krijgt
opgelegd.

'Leef je nog? Ben je nog heel?'
Door Ard Schouten en Raymond Boere

Utrecht - Een naar gevoel bekruipt
Nadia's vriendin als het gesprek abrupt eindigt. Alsof de telefoon uit de
handen van Nadia wordt getrokken. Geen contact meer. Ongerust belt ze de
politie. Later op de dag. Het voorgevoel van de vriendin blijkt terecht.
Huisgenoten zien bloedsporen in de gang. Vanuit de tuin zien gealarmeerde
agenten Nadia liggen. Ze is doodgeschoten. Een plotsklaps einde aan een
jong leven van 25 jaar. Een leven dat ze zojuist weer een beetje op orde
had. Wat was ze blij. Net nieuwe woonruimte in hartje Utrecht na een
vervelend einde van haar ruim 9 jaar durende relatie.  Die woensdag 1
oktober 2002 begint voor Nadia van de Ven zoals wel vaker. Bellen met
vriendinnen. Gewoon even laten weten hoe het gaat. En vooral weten hoe het
de ander vergaat. Want zo is ze. Sociaal, geïnteresseerd in mensen. In hun
geluk en problemen. Anderen voelen zich vaak door haar aangespoord.  Ze
grijpt elke gelegenheid aan om te zeggen wat ze ergens van vindt.
Honderduit vertelt ze over haar beslommeringen. Niet alleen aan
vriendinnen, maar ook op internet. ,,Leef je nog? Ben je nog heel?''
vraagt iemand zich op 2 oktober in een forum af, onwetend wat zich een dag
eerder heeft afgespeeld.  Ze praat op internet honderduit over haar
relatie, haar werk als projectleider bij het Haagse it-bedrijf PAC, haar
studie Informatica aan de Hogeschool van Utrecht, haar grote hobby
paardrijden en haar liefde voor motoren.  Zo herinneren haar vrienden en
familie haar. Tijdens haar begrafenis in Sintjohannesga, een paar dagen na
de moord blikken nabestaanden terug op Nadia's leven, en kwalificeren haar
als kordaat, open en direct. En zo is het ook nog een jaar later als de
familie voor het huis aan de Utrechtse Weerdsingel een gedenksteen plaatst
en Nadia aansluitend herdenkt op de Hogeschool Utrecht. Gemist wordt
iemand die het voortouw nam. Iemand die haar grenzen opzocht en een sterk
gevoel voor rechtvaardigheid had. Nadia's plotselinge dood heeft vele
levens op zijn kop gezet. Van familie, vrienden, collega's, medestudenten.
 Iemand die makkelijk contacten legde. Ook met haar twee medebewoners aan
de Weerdsingel klikte het meteen, nieuw als ze alledrie waren in dit pand.
Nieuw als ze allemaal waren voor huisbaas Pascal F.. Hij laat zich pas na
enkele weken zien. Pascal woont beneden. Over zijn contacten met Nadia is
weinig bekend. Maar Nadia baalde van de uitblijvende reparaties en niet
nagekomen afspraken met de huurders. Wie Nadia kende weet dat ze de
huisbaas regelmatig daarop aansprak.  Is huisbaas Pascal F. door het lint
gegaan? En waar is bijvoorbeeld Pascal F.? Waarom lag het stoffelijk
overschot van Nadia in zijn afgesloten kamer? En waarom heeft hij zich op
de ochtend van de moord ziek gemeld bij zijn Haagse werkgever? Is hij soms
de bestuurder die de auto van Nadia na de moord meenam en achterliet op
een talud van de rijksweg A27? Veel vragen blijven onbeantwoord.  De
politie vindt het merkwaardig dat de verdachte als hij van zijn vader in
Leusden hoort dat de politie hem zoekt, naar Polen vertrekt. Daar komt hij
wel vaker. Op het moment dat de politie hem daar wil zoeken, blijkt Pascal
F. dichterbij dan de recherche denkt. F. is met zijn vader in Gouda, zijn
geboorteplaats. Ze willen een huis verkopen. Daarvoor is een geboorteakte
nodig. Voor de politie hét moment F. te arresteren.  473 nachten vraagt de
familie zich nu af waarom Nadia dood moest. Pascal F. is altijd blijven
zwijgen. Maar hij heeft beloofd: de rechtbank zal woensdag de waarheid
horen.  

Artikel uit Utrechts Nieuwsblad van 15-10-2003
Utrecht verlegen met gedenksteen Nadia

Door Ard Schouten

UTRECHT - De gemeente Utrecht zit in haar maag met de gedenksteen van
Utrechtse Nadia van de Ven (25). De nieuwe eigenaren van het pand waarin
Nadia van de Ven op 1 oktober 2002 werd vermoord maken -zo bevestigt de
gemeente- bezwaar tegen die gedenksteen zo pal voor hun deur.

Anderhalve week nadat de gedenksteen is geplaatst, wil de gemeente alsnog
praten met de nieuwe eigenaren van het pand en familie van Nadia om een
mogelijke oplossing te vinden in de gevoelige kwestie. Het pand aan de
Weerdsingel Westzijde stond tot voor kort op naam van de Leusdense familie
F, van wie de 30-jarige zoon vast zit als hoofdverdachte van de moord op
de Utrechtse Van de Ven.

Inmiddels is de nabestaanden gevraagd of zij er iets voor voelen om de
steen te verplaatsen. Maar dát willen ze niet. Te meer zij de gemeente nog
uitdrukkelijk hadden gevraagd of de gedenksteen mogelijk weerstand zou
oproepen bij omwonenden.OnuitwisbaarDe gemeente maakte zich daar geen
zorgen om. In het bijzijn van gemeentewerkers zocht de familie vervolgens
de plek voor de steen uit. Pal voor het pand, op de openbare weg. De steen
-een grote stoeptegel met de tekst 'Je leven gebroken, Je herinnering
onuitwisbaar, Je liefde blijft onverwoestbaar'- werd een paar dagen voor
de herdenkingsdienst op 4 oktober geplaatst. Naar verluidt wisten de
nieuwe kopers dat in het pand een lugubere moord heeft plaatsgevonden,
maar is hen niet gevraagd wat zij vonden van een gedenksteen vlak voor hun
deur. Rijst de vraag of de gemeente Utrecht te kort door de bocht is
gegaan bij het fiat voor de steen? 'Formeel niet', zegt de Vereniging
Nederlandse Gemeenten. ,,Bij grotere gedenkmonumenten dient er een
vergunning te worden aangevraagd, waarna omwonenden de mogelijkheid op
inspraak hebben.'' Echter, daarop is volgens de VNG een uitzondering
gemaakt in de Algemeen Plaatselijke Verordening (APV) voor 'stenen die
gedachten en gevoelens' verwoorden. Die mogen bestaan uit stoeptegels,
waarbij de uitdrukkelijke voorwaarde geldt dat er geen kwetsende teksten
op staan en ze geen gevaar opleveren voor de (verkeers)veiligheid. Daar is
op de Weerdsingel Westzijde geen sprake van. De VNG betwijfelt of een
appèl van omwonenden -bijvoorbeeld via een kort geding- succes zal hebben.
De woordvoerder van de gemeente Utrecht wil -gelet op de gevoeligheid van
de zaak- niet meer kwijt dan dat de gemeente met alle betrokkenen wil
overleggen om te kijken wat de beste vervolgstap is. Om boven alles te
voorkomen dat zo'n gevoelige kwestie voor de rechter wordt uitgevochten.

De nieuwe eigenaren waren niet bereikbaar voor commentaar.

Artikel uit Utrechts Nieuwsblad van 06-11-2003
'Laat steen voor Nadia liggen'

Door Ard Schouten

UTRECHT - De steen ter nagedachtenis aan de omgebrachte studente Nadia van
de Ven (25) moet blijven liggen waar-ie ligt.
In de stoep voor het pand aan de Weerdsingel Westzijde waar zij vorig jaar
op 1 oktober werd vermoord. Dat is het uitdrukkelijk appèl dat de fractie
van Leefbaar Utrecht aan het college van burgemeester en wethouders doet
nu er discussie is ontstaan over het al dan niet weghalen van de steen.
Leefbaar Utrecht wil zo spoedig mogelijk opheldering over de gevoelige
kwestie. De kopers van het pand willen dat de steen voor hun deur wordt
weggehaald. De gemeente zou hen -zo schrijven zij in hun bezwaarschrift-
via hun makelaar hebben beloofd dat de steen alsnog zou worden verplaatst.
De kopers stellen de gemeente aansprakelijk voor eventuele schade en
zeggen dat er telkens voorbij is gegaan aan hun belangen. Nu er formeel
bezwaar is aangetekend, komt er een hoorzitting waarin de gevolgde
procedure en toezeggingen rondom het plaatsen van de gedenksteen onder de
loep worden genomen.

Als het aan Leefbaar Utrecht ligt, komt de hoorzitting er echter helemaal
niet. ,,Waar zijn we mee bezig?,'' vraagt fractievoorzitter Vincent
Oldenborg zich af. ,,Ik heb in deze kwestie eerlijk gezegd veel meer
gevoel voor de nabestaanden dan voor de nieuwe eigenaren. Zij wisten wat
er in het huis is gebeurd. Zo'n tegel verplaatsen kun je de nabestaanden
niet aandoen. Zij hebben het al zwaar genoeg. Het is triest genoeg dat er
een jonge vrouw is omgebracht. Die steen ligt bovendien in de stoep, zit
niet in de gevel van het huis. Die plek wordt echt geen bedevaartsoord of
zo.'''Geen problemen'De familie Van de Ven heeft bij de plannen van -de
door hen zelf bekostigde- steen gevraagd of de gemeente geen problemen van
omwonenden verwachtte. 'Nee', was het antwoord. Maar dat blijkt toch
anders. De kopers schrijven dat de moord op Nadia van de Ven ook bij hen
een enorme impact heeft gehad, maar dat zij zoveel mogelijk trachten de
gruwelijke gebeurtenis uit hun geheugen te wissen. En dus schrokken zij
van de gedenksteen pal voor het pand dat zij aan derden willen verhuren.
Nu al zouden mensen bij de steen stoppen en hen vragen stellen over de
moord.

Artikel uit Utrechts Nieuwsblad van 10-12-2003
Commotie rond gedenksteen

Van een onzer verslaggevers

UTRECHT - Het college van b en w van Utrecht staat achter de vergunning
voor de gedenksteen ter nagedachtenis aan de vermoorde Nadia van de Ven.
Dit is de reactie van B en W op vragen van Leefbaar Utrecht. De LU-fractie
ergerde zich aan de commotie die begin oktober na de plaatsing van de
steen ontstond. De nieuwe eigenaren van het pand waar Van de Ven werd
omgebracht, hebben officieel protest aangetekend tegen de steen. Ze willen
de steen voor hun deur alsnog weg hebben.
Binnenkort volgt een hoorzitting over de kwestie. Het college zegt in
antwoord op de vragen dat 'op het moment waarop de gemeente instemde met
de plaatsing van de steen het perceel al maanden leeg en te koop was'.
Daardoor was het volgens B en W onmogelijk te overleggen met nieuwe
eigenaren/gebruikers.
Voordat de nieuwe eigenaren het pand kochten, was het in handen van de
familie F. Hun 30-jarige zoon wordt door het Openbaar Ministerie verdacht
van de moord op Van de Ven.

Artikel uit Utrechts Nieuwsblad van 10-12-2003
B en W steunen plaatsing van gedenksteen vermoorde Nadia

Van een onzer verslaggevers

UTRECHT - Het college van b en w van Utrecht staat achter de vergunning
voor de gedenksteen ter nagedachtenis aan de vermoorde Nadia van de Ven.

Dit is de reactie van B en W op vragen van Leefbaar Utrecht. De LU-fractie
ergerde zich aan de commotie die begin oktober na de plaatsing van de
steen ontstond. De nieuwe eigenaren van het pand waar Van de Ven werd
omgebracht, hebben officieel protest aangetekend tegen de steen. Ze willen
de steen voor hun deur alsnog weg hebben. Binnenkort volgt een hoorzitting
over de kwestie.

Het college zegt in antwoord op de vragen dat 'op het moment waarop de
gemeente instemde met de plaatsing van de steen het perceel al maanden
leeg en te koop was'. Daardoor was het volgens B en W onmogelijk te
overleggen met nieuwe eigenaren/gebruikers.

Gedenksteen belast nieuwe bewoner

Door Remco Andringa

Utrecht

Dag in dag uit geconfronteerd worden met een gruwelijke moord. Keer op keer aan wildvreemden moeten uitleggen wat er gebeurd is. Het gezin dat het pand aan de Weerdsingel Westzijde in Utrecht heeft gekocht, waar Nadia van de  Ven werd vermoord, heeft om deze redenen grote moeite met de gedenktegel die voor de deur ligt.
Hans Blaauwendraat, de nieuwe eigenaar van het pand, tekende vorig jaar bezwaar aan tegen de vergunning die de gemeente Utrecht verleende voor het plaatsen van de tegel. Gisteren legde hij tijdens een gemeentelijke hoorzitting uit waarom hij van de gedenksteen af wil.
Die steen - een stoeptegel met de tekst 'Je leven gebroken, Je herinnering onuitwisbaar, Je liefde blijft onverwoestbaar' - werd 1 oktober 2003 geplaatst op initiatief van vrienden en nabestaanden van
Nadia. Zij werd  het jaar daarvoor op 25-jarige leeftijd in het pand om het leven gebracht. De zoon van de toenmalige huiseigenaar wordt van de moord verdacht.
Natuurlijk heeft Blauwendraat, die het huis vorig jaar augustus kocht, veel respect en begrip' voor de nabestaanden van Nadia. ,,Mijn probleem staat niet in verhouding tot het leed van nabestaanden. Maar door de tegel wordt mijn woongenot vergald.''
Hij en zijn vrouw kochten het pand in de overtuiging dat de herinnering wel zou slijten. Maar totaal onverwacht lag er de gedenksteen, die de herinnering aan de gebeurtenis onontkoombaar maakt. Blaauwendraat heeft de moord van nabij meegemaakt, omdat hij zijn kantoor heeft naast het
pand  waar Nadia woonde. ,,De confrontatie is enorm. Ik moet dagelijks over de tegel mijn voordeur binnen.'' De steen trekt bovendien de aandacht van voorbijgangers die zijn privacy schenden, zegt Blaauwendraat. ,,Sommige mensen beschouwen de steen als een attractie en fietsen er speciaal naartoe. Ik word constant aangesproken en mensen loeren naar binnen of bellen aan. Je voelt je dan
zeer onprettig.'' Blaauwendraat stoort zich ook aan uitlatingen van de Utrechtse politiek
in deze krant. Het college van b en w liet na vragen van Leefbaar Utrecht weten
achter de nabestaanden te staan. ,,De politiek heeft al een standpunt ingenomen, zonder het hele verhaal te kennen. Dat is heel makkelijk scoren.'' Blaauwendraat vindt dat hij ondertussen wordt afgeschilderd als hardvochtig, onsympathiek en gevoelloos.

Hij zegt dat de gemeente hem heeft beloofd dat de tegel wordt weggehaald. Maar volgens medewerker K. Fledderus van de Dienst Stadsbeheer ligt dat iets genuanceerder. ,,Ik heb gezegd: ik ben bereid de tegel weg te halen, maar moet dat wel met de familie van Nadia overleggen.''
De gemeente beoordeelt nu of het bezwaar van Blaauwendraat gegrond is. Mogelijk is voor de gedenksteen helemaal geen vergunning nodig, omdat de tegel klein is en een vrij neutrale tekst heeft. Dan zou Blaauwendraat naar de bestuursrechter moeten. Blaauwendraat: ,,De gemeente moet goed nadenken of ze geen precedent schept. Straks ligt heel Utrecht vol gedenkstenen. Nogmaals, ik heb alle respect voor de nabestaanden. Maar er zijn ook andere plaatsen voor herdenking.''
Familie van Nadia van der Ven was gisteren bij de hoorzitting niet aanwezig.
Over zes weken wordt een beslissing van de gemeente verwacht.

Artikel uit Utrechts Nieuwsblad
Van onze verslaggevers
Dubbele moord Van de Ven en Bussing

1995 Ede, 29 november: een man duikt schietend met een machinegeweer voor de auto van Anton Bussing op. Hij is kansloos.  2002 Utrecht, 1 oktober: de politie vindt Nadia's lichaam op de benedenverdieping aan de Weerdsingel Westzijde 9 in Utrecht. Ze is doodgeschoten.  Utrecht, 25 november: oud-Leusdenaar Pascal F., zoon van de huiseigenaar van het pand, is officieel verdachte.  2003 Gouda, 29 januari: een arrestatieteam houdt de verdachte aan. Utrecht, 3 februari: Pascal F. ontkent. Utrecht, 25 maart: de recherche zoekt nabij de Veemarkt naar het wapen waarmee Nadia werd omgebracht. Tevergeefs.  Rijswijk, 16 april: Bussing en Van de Ven zijn met identieke -met lood verzwaarde- kogels omgebracht. De recherche treft die ook aan bij huiszoekingen aan.

Utrecht - Pascal F., de verdachte van de moord op de Utrechtse studente Nadia van de Ven, blijft ontkennen dat hij de jonge vrouw heeft omgebracht. Hij zegt dat hij zich het slachtoffer niet eens herinnert. De Utrechtse rechtbank begon woensdag met de zaak, die donderdag en vrijdag wordt voortgezet. Tot woensdagochtend beriep Pascal F. zich op het zwijgrecht. De tribunes zaten woensdag vol met familie van het slachtoffer en de verdachte. Ook veel voormalige medestudenten van Nadia waren aanwezig. De studente werd op 1 oktober 2002 doodgeschoten in het studentenhuis waar zij

Rechter: ''Nadia bruut geëxecuteerd'' Utrecht - De Utrechtse studente Nadia van de Ven werd bruut geëxecuteerd. Dat zei rechter P. Donders woensdag in Utrecht op de eerste dag van de rechtszaak rond de moord. De 30-jarige Utrechter Pascal F. is verdachte.
Nadia werd op 1 oktober 2002 dood in de kamer van haar huisgenoot F. gevonden. Woensdag bleek dat de moordenaar zijn vuurwapen tegen haar hoofd had gehouden en minstens vijf keer had geschoten. De zaak gaat tot en met vrijdag verder. Pascal F. blijft ontkennen dat hij de studente heeft vermoord. Hij zegt dat hij zich Nadia niet herinnert en dat iemand hem erin probeert te luizen. Tot woensdagochtend beriep Pascal F. zich op het zwijgrecht. De tribunes zaten woensdag vol met familie van het slachtoffer en de verdachte. Ook veel voormalige medestudenten van Nadia waren aanwezig.
Geactualiseerd: 22 januari 2004, 17:54 uur

Pascal F. hoort levenslang eisen

Verdachte Nadia-zaak vindt alles onzin

UTRECHT/EDE - Ze keken elkaar urenlang in de ogen. Vaak indringend, maar op dag 1 van het proces tegen de van dubbele moord verdachte Pascal F. (30), begrepen de rechters en de verdachte geen snars van elkaar. De rechters porden en prikten, maar geen moment verliet F. zijn verdedigende stelling. Terwijl hij beschuldigd wordt van de moord op Nadia van de Ven (25) in 2002. Morgen staat hij ook terecht voor het vermoorden, in 1995, van Anton Bussing (31). Achteroverleunend, afwachtend. Keer op keer bagatelliserend als de rechters hem bewijsstukken voorhielden die in zijn richting wijzen in de zaak Nadia. Geen krimp gevend als rechter Dondorp lugubere passages voorleest uit het politiedossier. ‘Nadia is op 1 oktober in een pand aan de Utrechtse Weerdsingel op brute wijze geëxecuteerd. Met minstens vijf kogels. Bij sommige schoten werd letterlijk de loop tegen haar hoofd gehouden’.

F.’s reactie: ,,Ik kan alleen maar zeggen dat het triest is dat ik van zo’n ernstig feit wordt verdacht.’’ Hij bleef zich erover verbazen dat juist híj verdachte is.

Zoals de rechters zich afvroegen waarom F. zich niet veel aanvallender opstelde.Maar F. verweerde zich enkel met termen als ‘lariekoek’, ‘verzonnen verhaaltjes’ en ‘klinkklare onzin’. Hij zei niet te kunnen zeggen wat er is gebeurd. ,,Eén ding staat vast, ik heb niet geschoten, heb geeneens een wapen. Ik ben alles van rond 1 oktober kwijt. Werd wakker in een bosgebied. In Leusden, bij mijn ouders, hoorde ik van de moord in mijn kamer. In paniek ben ik gevlucht. Ik dacht aan de mogelijkheid dat iemand mij de moord in de schoenen wilde schuiven.’’

Bewijzen tegen F. stapelen zich op

UTRECHT/EDE - Belastende telefoontaps waarin de moeder van Pascal F.

UTRECHT - De rechtbank in Utrecht heeft de 30-jarige P.F. uit Utrecht vrijdag veroordeeld tot een levenslange celstraf. Volgens de rechtbank is de man schuldig aan de moorden op de Utrechtse Nadia van der Ven en Anton Bussing uit Ede. Het Openbaar Ministerie had ook een levenslange gevangenisstraf tegen F. geëist.

Advocaat Pascal F: levenslang is heftig, het was alles of niets

UTRECHT- De nabestaanden durfden er slechts op te hopen; de verdediging vreesde het, gelet op de eis van het Openbaar Ministerie; Pascal F. moet levenslang achter de tralies.
,,Met zo’n eis en de felheid van de rechtbank komt deze uitspraak niet uit de lucht vallen,’’ reageert de Nieuwegeinse strafpleiter W. Ausma op de veroordeling van zijn cliënt Pascal F. Levenslange vonnissen zijn in ons land nog redelijk uitzonderlijk.

De laatste twee jaar hoorden acht verdachten van ernstige delicten een dergelijk vonnis aan. Momenteel zitten 17 mensen een levenslange straf uit. Onder wie Lucy de B., de Haagse verpleegster die werd veroordeeldvoor dertien moorden op patiënten en vijf pogingen daartoe. En Angel Louis H. wegens doodslag op zijn ex-vriendin Corina Bolhaar en de moord op haar twee kinderen van 6 en 9 jaar in Amsterdam (1984).

Dat Pascal F. ook levenslang kreeg had zijn advocaat niet verwacht. ,,Dit is heftig. Ik dacht wel: áls ze hem veroordelen, wordt het een forse straf. Het was eigenlijk alles of niets.’’

Ausma zet vooral vraagtekens bij het bewijs waarmee het OM het verband legt tussen de moorden op Van de Ven in 2002 en Bussing in 1995. ,,De conclusie dat Pascal in beide gevallen over het wapen kon beschikken en dús schoot, vind ik meer een aanname dan een bewijs. Zeker gelet op de tijdspanne tussen beide moorden.’’

Ausma gaat er vanuit dat Pascal F. -die niet bij de uitspraak verscheen- in hoger beroep gaat. ,,Er is de laatste tijd een tendens waarin de roep om strengere straffen groot is. Maar levenslang past niet als je het afzet tegen vergelijkbare zaken. Dan kom je toch op de moord op Pim Fortuyn, die -hoewel Volkert van der G. bekende- minstens zo gruwelijk is.

Hetzelfde geldt voor de wijze waarop het is gebeurd. Mijn cliënt wordt aangerekend dat hij te weinig heeft meegewerkt, maar wat hij weet heeft ‘ie verteld.’'

Bij de nabestaanden overheerst opluchting. ,,We zijn tevreden,’’ zegt Lucinda, de zus van Nadia van de Ven. ,,Voor zover je natuurlijk tevreden kunt zijn gelet op de trieste omstandigheden. Nadia krijgen we er niet meer mee terug, maar voor het onrecht dat haar is aangedaan is nu gerechtigheid.’’

Pascal F. veroordeeld voor 'gruwelijke en gewetenloze' moorden
Levenslang voor dubbele moord

Van onze verslaggevers

UTRECHT - De rechtbank in Utrecht heeft vrijdag de 30jarige Pascal F. tot levenslange celstraf veroordeeld voor de ‘gruwelijke en gewetenloze’ moorden op Nadia van de Ven uit Utrecht en Anton Bussing uit Ede. De rechtbank vindt levenslang de enige manier om de samenleving tegen F. te beschermen.

Nadia van de Ven, toen 25 jaar, werd op 1 oktober 2002 vermoord gevonden in een pand aan de Weerdsingel Westzijde waar zij woonde en waarvan Pascal F. huisbaas was. De verdenking richtte zich al snel op F., die spoorloos verdween. In afgeluisterde telefoongesprekken vertelde F. zijn vader wat er de ochtend van Nadia’s dood was gebeurd.

Hij zou dronken zijn geweest en haar in een opwelling hebben vermoord, omdat hij het gedrag van Nadia niet kon uitstaan. Zij sprak hem regelmatig aan op kapotte apparaten en lekkages in huis.

Tijdens het politieonderzoek kwam Pascal F. ook in beeld als de mogelijke moordenaar van Anton Bussing, die in 1995 in Ede werd doodgeschoten.

De munitie waarmee beide slachtoffers zijn vermoord, werd volgens wapenexperts afgevuurd uit hetzelfde uzi-machinegeweer.

De rechtbank twijfelt niet aan het verband tussen de moorden in Utrecht en Ede. Gevonden munitie in F.’s woning en de wijze waarop de moorden waren gepleegd zeggen voor de rechtbank genoeg.

Pascal F. in beroep tegen levenslang
Van een onzer verslaggevers

UTRECHT - Pascal F. (30) gaat in beroep tegen de levenslange gevangenisstraf die de rechtbank in Utrecht hem vrijdag oplegde voor de moord op Anton Bussing uit Eden en Nadia van de Ven uit Utrecht.

De rechtbank achtte onomstotelijk bewezen dat Pascal F. degene is die beide slachtoffers met een Uzi-machinegeweer om het leven heeft gebracht. Pascal F. heeft altijd ontkend dat hij iets met de moorden van doen heeft. Tijdens het proces schetsten F. en zijn raadsman W. Ausma een scenario
waarin een ander verantwoordelijk voor de moorden is. Volgens hen heeft die Nadia van de Ven vermoord en daarna de moord Pascal in de schoenen geschoven.

De verdediging twijfelt verder aan het bewijs in de moordzaak-Bussing. Daarin zou onvoldoende hard zijn gemaakt dat Pascal F. degene is geweest die de trekker heeft overgehaald.

Utrechts Nieuwsblad, 8 maart 2004

Utrecht laat gedenksteen Nadia liggen
Door Ard Schouten

UTRECHT - De gedenksteen ter nagedachtenis van de vermoorde Utrechtse Nadia  van de Ven blijft liggen waar ie ligt. De familie Blaauwendraat, de nieuwe eigenaren van het pand, heeft bot gevangen op haar bezwaarschrift dat zij bij de gemeente had ingediend. De gedenksteen ligt voor het pand aan de WeerdsingelWestzijde9. Het kleine monumentje werd begin oktober 2003 -een jaar na Nadia's dood geplaatst.

Op 13 januari van dit jaar kregen de bezwaarmakers de gelegenheid hun grieven toe te lichten tijdens een hoorzitting. Dit weekeinde kregen zij van  de gemeente Utrecht te horen dat hun klachten ongegrond zijn
verklaard.  Volgens de gemeente is op 17 oktober 2003 ten onrechte een vergunning  verleend voor de plaatsing van de steen, maar is dat geen bezwaar omdat een  vergunning voor een gedenksteen niet nodig is. De Algemeen Plaatselijke  verordening Utrecht (APVU) bepaalt dat het niet verboden is voorwerpen aan  te brengen in de weg waarop gedachten en gevoelens worden geopenbaard, mits  die geen schade toebrengen aan de weg, geen gevaar opleveren en geen  kwetsende teksten bevatten. En dat is bij de gedenksteen die door Nadia?s  moeder en zus werd geplaatst niet aan de orde. Het bezwaarschrift was  ingediend omdat de nieuwe eigenaren stelden dat hun woongenot was aangetast  en dat de steen hen meer dan hen lief is herinnert aan de vreselijke moord  op Nadia van de Ven. De gemeente Utrecht zegt dat de makelaar van de familie  weliswaar is beloofd dat de steen voor verplaatsing in aanmerking zou komen,  maar dat dit enkel zou gebeuren na toestemming van de nabestaanden. En die  piekerden daar niet over. Lucinda van de Ven is opgelucht met het besluit,  waartegen de familie Blaauwendraat nog in beroep kan bij de Utrechtse  bestuursrechter.
,,We hadden al zoveel aan ons hoofd, en toen kwam dat  gezeur om die steen er ook nog eens bij. Natuurlijk ben ik bang geweest dat  de steen weg moest. Hoewel ik het me nauwelijks voor kan stellen dat zoiets  zou kunnen. Ik durfde er ook niet aan te denken, kon me niet voorstellen dat onze herinnering aan Nadia weg zou moeten. Zoiets kún je niet van nabestaanden verlangen. Hopelijk is het hiermee voorbij, kunnen we ons louter richten op het verwerken van Nadia's dood.

Om Nadia zal men altijd blijven treuren
de Volkskrant, Voorkant, 10 maart 2004 (pagina 15)

Achtergrond
Door Deedee Derksen en Annieke Kranenberg

Pure liquidatie, meende de officier van justitie. De moordenaar van Nadia kreeg levenslang, zeer uitzonderlijk in Nederland.

Nadia's familie is het vertrouwen in de samenleving kwijt, maar heeft het geloof in de rechtsstaat behouden. Pas tijdens de rechtszaak drong het echt door tot Minke en Lucinda van de Ven. Hoewel eerder natuurlijk ook informatie voorhanden was over de moord op hun dochter en zus Nadia. Hoeveel keer de dader had geschoten, waar hij haar precies had geraakt, en hoe lang zij in doodsangst had verkeerd. Maar de recherche ernaar vragen? Liever niet. In de rechtszaal passeerden alle details de revue. Moeder Minke: 'Ze is afgeslacht.'

Nu weet ze bijvoorbeeld waarom Nadia's hoofd zo 'wrakkig' aanvoelde toen ze thuis lag opgebaard. Nu ziet zus Lucinda voor het eerst voor zich hoe haar zus in een grote bloedplas lag. 'Daar had ik gek genoeg niet eerder aan gedacht.'

Het proces tegen Pascal F., de moordenaar van de 25-jarige Nadia, eind januari voor de rechtbank in Utrecht, heeft moeder en zus opgelucht. Hoezeer ze er voorhands ook tegenop hadden gezien, zeggen Minke (59) en Lucinda (24) enkele weken later. 'Het was vaak schokkend, maar het was ook goed om nu eens het hele verhaal te horen', zegt Lucinda. Vanuit het ouderlijk huis in Koog aan de Zaan blikken zij terug op de rechtszaak tegen de moordenaar van hun 'vrolijke en sterke' Nadia.

In meerdere opzichten was de zaak Pascal F. een bijzondere. Door het onderzoek naar de moord op Nadia, die op 1 oktober 2002 met vijf schoten om het leven werd gebracht, kwam ook een oude, onopgeloste moordzaak aan het licht. Nadia bleek met hetzelfde Uzi-machinepistool te zijn doodgeschoten als verzekeringsagent Anton Bussing in 1995. Volgens de officier van justitie was er sprake van 'pure liquidatie'.

Vanwege de gruwelijkheid van de feiten, de persoonlijkheid van de verdachte en de kans op herhaling, legde de rechtbank hem levenslang op. (Pascal F. houdt vol onschuldig te zijn en heeft hoger beroep aangetekend.) De maatschappij dient 'maximaal beveiligd te worden', aldus het vonnis. Maar ook als Pascal niet schuldig was bevonden aan de moord op Bussing, zou hij levenslang hebben gekregen voor alleen de moord op Nadia, stelde de rechtbank. Opmerkelijk, want levenslang is zeer uitzonderlijk voor een enkelvoudige moord. Zo vonden de rechters levenslang een stap te ver voor Volkert van der G.

Toch betekent levenslange celstraf - in Nederland ook daadwerkelijk levenslang - niet de ultieme vergelding voor moeder Minke. 'Nadia komt toch niet terug, welke straf ze hem ook geven.' Lucinda is daarentegen opgelucht. 'Vergelding was belangrijk voor mij.' Minke: 'Ik wil alleen maar overleven.'

Een jaar na de dood van Nadia stierf haar vader aan kanker, afgelopen november. Ten dele van verdriet, weet Minke. 'Hij had geen zin meer in het leven.' Zij zelf werkte voorheen zestig uur per week in haar praktijk als arts voor natuurgeneeskunde, maar dat kan ze emotioneel niet meer aan. Ze zit financieel aan de grond. Lucinda liep ruim een jaar studievertraging op. Ze trok zich terug uit het studentenleven. 'Na een paar keer belden mijn studievrienden niet meer.' Sinds kort woont zij weer op kamers nadat ze tijdelijk bij haar moeder was ingetrokken.

Met zijn tweeën kunnen ze goed over Nadia praten. 'Als-dan-vragen' stellen ze zich niet. Één vraag dringt zich evenwel telkens op: waarom liep deze man los rond, terwijl iedereen in zijn omgeving wist dat hij niet spoorde? 'Iederhaareen stond erbij en keek ernaar', zegt Minke. 'Hij is een misbaksel van de maatschappij.'

Zes weken voor de moord was Nadia, een levenslustige jonge vrouw, verhuisd naar het statige pand aan de Weerdsingel in Utrecht, waar behalve 'huisbaas' Pascal F. (toen 29) ook twee andere jongeren woonden. Nadia werkte parttime bij een computerbedrijf, daarnaast studeerde ze technische informatica aan de Utrechtse hogeschool.

Met de andere twee huisgenoten, ook twintigers, kon ze het goed vinden. 'Ze gingen vaak samen in de stad iets drinken', zegt Minke. Pascal, die bij de ING Bank in Den Haag werkte als financial controller, ging nooit mee hoewel hij van dezelfde leeftijd was. 'Als je erover nadenkt: het had heel leuk kunnen zijn met vier jonge mensen in dat huis.'

Samen met zijn vader was Pascal voor enkele procenten medeeigenaar van het herenhuis aan de Weerdsingel. Als huisbaas gedroeg hij zich uiterst star. Hij was niet aanspreekbaar op de gebreken in het pand: de verwarming die het niet deed, de lekkages, het ontbreken van een internetaansluiting. Terwijl de huur niet mis was, zegt Minke. 'Ze betaalden tweeduizend euro met zijn drieën.'

De mannelijke huisgenoot had al eens laaiende ruzie met Pascal gehad. Ook Nadia kreeg het met hem aan de stok. 'Nadia had een heel sterk gevoel voor rechtvaardigheid', zegt Lucinda. 'Zij kwam ook op voor degenen die te verlegen waren om hun recht op te eisen. En ze vond: afspraak is afspraak. Daar wees ze mensen op. Dat heeft ze met Pascal ook gedaan.'Op dinsdagochtend 1 oktober 2002 om kwart over negen werd Minke van de Ven in Koog aan de Zaan gebeld. Het was een vriendin van Nadia, die zojuist met had gesproken over de mobiele telefoon. Het gesprek was abrupt afgebroken. Wat ze daarvoor had gehoord: Nadia die de trap afstommelde, 'goedemorgen' tegen iemand zei en vervolgens een reeks ijselijke gillen.

'Ik was vreselijk in de war', zegt Minke. Zij nam contact op met de politie die haar enigszins geruststelde. 'Mevrouw, er is vast niets aan de hand', hadden ze tegen haar gezegd. De politie kwam pas in actie toen de huisgenoten laat in de middag bloedsporen op de witmarmeren tegels in de hal ontwaarden, die leidden naar de afgesloten deur van Pascals benedenwoning. Toen de rechercheurs 's nachts voor de deur in Koog aan de Zaan stonden, besefte Minke onmiddellijk dat haar dochter was overleden.

De mailtjes tussen Nadia en Pascal, die de recherche na haar dood vond, bleken steeds zakelijker van toon te worden. Ook trof de politie in haar agenda een lijstje aan met zaken die ze met hem wilde bespreken. Lucinda: 'De zaterdag na haar dood zou ze een afspraak met hem hebben gehad.'

Nadia was een willekeurig slachtoffer, beseft de familie. Haar voormalige huisgenoten hebben het daar ook nog steeds moeilijk mee. Lucinda: 'Het was maar net: wie steekt het lontje aan?' Het was Nadia. Na een ruzie met Pascal over een wasmachine, de katten, fietsen in de gang, en nog wat huishoudelijke trivia, zou hij met zijn Uzi vijf kogels op haar afvuren.

Pascal F. zelf had na de moord een volle dag om te vluchten. Pas op 29 januari 2003 werd hij aangehouden; tot die tijd had hij zich in Polen verschanst. Wanneer de politie het telefoontje van moeder Minke serieus had genomen, was Pascal mogelijk nog diezelfde dag gepakt. Toch is de familie niet boos. 'Nadia was toch al dood', zegt Minke. 'Omdat ze langer tijd hadden voor het onderzoek, konden ze ook de zaak-Bussing oplossen.'De familie Van de Ven voelt zich goed gei¨nformeerd en gesteund door de politie en het Openbaar Ministerie, van oudsher dadergerichte organisaties. Minke en Lucinda werden door de officier van justitie gewaarschuwd voor de soms 'kille en koude behandeling van de feiten' in de rechtszaal. In de zoektocht naar wettig en overtuigend bewijs, zijn gevoelens van nabestaanden bijzaak.

Tot opluchting van Minke en Lucinda lieten de Utrechtse rechters Nadia haar menselijk gezicht behouden. In het dossiers mag zij weliswaar 'slachtoffer 1' heten, tijdens het proces noemden de rechters haar gewoon Nadia. 'Ze spraken heel liefdevol over haar', zegt Minke zachtjes. 'Ze waren meelevend', voegt Lucinda er aan toe.

Soms was hetgeen in de rechtszaak werd besproken zeer confronterend, zegt Lucinda. 'De rechters zeiden dat ze zich bewust moet zijn geweest van haar naderende dood.' Minke: 'Voor de waarheidsvinding is het belangrijk.'

De rechters brachten volgens moeder en zus goed naar voren dat Nadia een eerlijke jonge vrouw was van onbesproken gedrag. Lucinda: 'Als men over de moord hoort, denkt men dat Nadia wel iets verkeerd zou hebben gedaan. Dat is ontzettend frustrerend.' Minke: 'Tijdens de rechtszaak werd duidelijk dat het niet zo was.'

Maar de wetenschap dat Nadia inderdaad volstrekt onschuldig was, maakt haar gewelddadige dood tegelijkertijd moeilijker te verteren. 'Ik heb haar opgevoed met al die normen en waarden waar Balkenende zijn mond van vol heeft', zegt moeder Minke, 'En dan wordt ze door de eerste de doodgeschoten.'

e zijn weliswaar tevreden klanten van de rechtsstaat, het vertrouwen in de samenleving zijn ze kwijt. De moord was bepaald geen 'ongeluk' als gevolg van een kort moment van verstandsverbijstering. Pascal F., een bovengemiddeld intelligente jongen die afstudeerde aan de heao, vertoonde vanaf zijn kinderjaren al onaangepast gedrag. (Volgens gedragskundigen lijdt hij mogelijk aan Asperger, een milde vorm van autisme.) Maar niemand greep in.

Het was bekend dat hij zijn zus met legerkisten in het gezicht had geschopt. Bij vrienden en kennissen stond hij te boek als rechtsextremist en wapenfreak, en een kennis vertelde de politie dat Pascal er tijdens een schoonmaakbaantje bij de Nederlandse Spoorwegen veel schik in had menselijke resten van treinen te spuiten.

Het moordwapen is nooit gevonden, maar dat is zo goed als zeker uit de Prins Mauritskazerne in Ede gestolen waar Pascal zijn militaire opleiding genoot voordat hij als VN-soldaat naar Bosnië werd uitgezonden. Minke fel: 'In al zijn gekte is hij geslaagd voor de psychologische test van het leger.'

Vooral zijn ouders treft blaam. Zij namen hun zoon in bescherming, terwijl zij wisten, zo bleek tijdens de rechtszaak, dat hij de moord op Nadia had gepleegd. Doordat zij hebben gelogen, is het moordonderzoek 'ernstig bemoeilijkt', zei de officier.

Toch voelt Minke niet slechts woede jegens de familie van Pascal. 'Dan denk ik: wat een wereld van verschil. Ik kan terugkijken op 25 mooie jaren met Nadia. Zij was zo'n blij kind. Zo geliefd. Om Nadia zal men altijd blijven treuren. Maar hoe zal men zich Pascal herinneren?'

juni 2004   Verdachte dubbele moord blijft ontkennen

ARNHEM - De 30-jarige P.F., die wordt verdacht van de moorden op de Utrechtse Nadia van der Ven en de Edenaar Anton Bussing blijft volhouden dat hij onschuldig is. Dat bleek vrijdag voor het gerechtshof in Arnhem waar F. in hoger beroep terecht stond.