We hebben 323 gasten online

Historische tijdlijn Sovjet-Unie

Gepost in Historische overzichten

Historische tijdlijn Sovjet-Unie

 

  • 1917 (oktober): Op 7 november (nieuwe stijl) vindt de Oktoberrevolutie plaats. Lenin wordt regeringsleider, Trotski volkscommissaris van Buitenlandse Zaken en Stalin volkscommissaris van Nationaliteiten. (december): coalitieregering met de Linkse Sociaal-Revolutionaire Partij (LSRP).
  • 1918: in februari wordt de Vrede van Brest-Litovsk gesloten met de Centralen. Hiermee onttrok Rusland zich van de Eerste Wereldoorlog. De Russische Burgeroorlog tussen de Rode Legers (communisten) en Witte Legers breekt uit. De strijd duurt tot 1921 en mondde uit in een overwinning voor de communisten. In de zomer van 1918, na een aanslag op Lenins leven wordt de coalitie met de LSRP ontbonden en regeert de Russische Communistische Partij alleen. Rusland krijgt de naam Russische Socialistische Federatieve sovjetrepubliek.
  • 1919: Staatshoofd Jakov Sverdlov overlijdt. Hij wordt opgevolgd door Michail Kalinin die tot 1946 staatshoofd blijft van de RSFSR en later van de USSR.
  • 1921: Officieel einde van de Burgeroorlog. Het blijft zeker nog tot 1924 en in islamitische streken tot 1929 onrustig. Lenin introduceert de Nieuwe Economische Politiek (NEP); een gemengde economie (vrije markt en planeconomie) komt tot stand.
  • 1922: De Oekraïne, Wit-Rusland en de Transkaukasische Socialistische Federatieve Sovjetrepubliek (Azerbaidzjan, Georgië en Armenië) richtten samen met de RSFSR de USSR - Unie van Socialistische Sovjetrepublieken - op. Stalin wordt secretaris-generaal van de communistische partij.
  • 1924: In januari sterft Lenin. Er ontbrandt een strijd tussen voor- en tegenstanders van Leon Trotski. Stalin sluit zich aan bij de anti-trotskistische groep.
  • 1927: Trotski verbannen naar Centraal-Azië, later naar Turkije e.a. landen. In 1940 wordt hij in Mexico vermoord.
  • 1928: Stalin bekritiseert de NEP en rechtse theoretici binnen de CPSU zoals Boecharin.
  • 1929: Einde NEP, invoering collectivisatie; sovchozen en kolchozen.
  • 1930: Vjatsjeslav Molotov wordt minister-president (voorzitter van de Raad van Volkscommissarissen).
  • 1934: De Leningradse partijsecretaris Sergej Kirov wordt vermoord. Dit luidt de 'Grote Zuiveringen' van Stalin in. Vermeende en echte tegenstanders verdwijnen in goelags en gevangenissen of worden na schijnprocessen vermoord. De zuiveringen duren tot 1938.
  • 1939: Kroepskaja, de vrouw van Lenin overlijdt. In september wordt het niet-aanvalsverdag met Nazi-Duitsland gesloten. Polen wordt door Duitsland en Rusland aangevallen. De USSR verkrijgt Oost-Polen. In de winter valt de Sovjet-Unie Finland binnen: begin van de Winteroorlog.
  • 1940: In het voorjaar sluiten de Finnen vrede met de Sovjets. De drie Baltische staten, Estland, Letland en Litouwen worden geannexeerd door de Sovjet-Unie.
  • 1941: Op 22 juni1941 valt Duitsland de Sovjet-Unie aan. De Grote Vaderlandse Oorlog begint. Normalisering betrekkingen kerk/moskee/tempel en staat.
  • 1943: Slag om Stalingrad loopt uit op een Duitse nederlaag. Duitse legers trekken zich terug.
  • 1944/1945: De Sovjet-Unie bevrijdt de oostbloklanden en oostelijk Duitsland. In al deze gebieden worden pro-communistische regeringen in het zadel geholpen.
  • 1946: Vervolging intellectuelen door Andrej Zjdanov.
  • 1952: Het zgn. 'artsen proces'. Joodse artsen worden ervan beschuldigd Stalin te willen vergiftigen.
  • 1953: In maart overlijdt Stalin, Nikita Chroesjtsjov wordt partijleider, Malenkov premier. KGB-chef Beria wordt in een geheim proces ter dood veroordeeld.
  • 1955: Malenkov treedt als premier af.
  • 1956: Chroestsjov bekritiseert het stalinisme. Begin destalinisatie.
  • 1958: Chroestsjov tevens premier. Meer ontspannen verhouding met het westen en met name de VS.
  • 1962: Cuba-crisis.
  • 1964: Een staatsgreep brengt Chroestsjov ten val. Leonid Brezjnev wordt partijleider.
  • 1977: Brezjnev wordt staatshoofd van de USSR.
  • 1979: In december valt de USSR Afghanistan binnen om het pro-communistische regime aldaar te beschermen tegen de moedjahedien.
  • 1982: Leonid Brezjnev overlijdt. Joeri Andropov, voormalig KGB-chef wordt partijsecretaris.
  • 1984: Andropov sterft. Konstantin Tsjernenko wordt partijsecretaris.
  • 1985: Tsjernenko sterft, Michael Gorbatsjov wordt partijsecretaris. Bespreking tussen president Ronald Reagan van de Verenigde Staten en Gorbatsjov in Reykjavik.
  • 1986: Gorbatsjov introduceert perestrojka en glasnost. Op deze manier creëert hij meer openheid en democratie in de Sovjet-Unie.
  • 1987: Begin terugtrekking Rode Leger uit Afghanistan.
  • 1988: Gorbatsjov staatshoofd. Democratisering in Hongarije en Polen.
  • 1989: Gorbatsjov wil troepen uit Oost-Europese landen laten terugtrekken. In het najaar vallen de communistische regimes in Tsjecho-Slowakije, Bulgarije (Todor Zjivkov), Polen en Roemenië (Nicolae Ceausescu).
  • 1990: Gorbatsjov wordt president van de Sovjet-Unie.
  • 1991: In de zomer doen enkele sovjetpolitici, generaals en KGB'ers een coup. Voor drie dagen is Gorbatsjov geen president, maar door o.a. Boris Jeltsin (president RSFSR) en het volk wordt Gorbatsjov in zijn ambt hersteld. Zijn macht is echter gekrompen, terwijl die van Jeltsin groeit. Een nieuw Unie-verdrag, met meer autonomie voor de republieken, waar Gorbatsjov zo hard aan had gewerkt, komt er niet. Jeltsin, de Russische leider, en de Wit-Russische en Oekraïense leiders tekenen een verdrag en richten het GOS (Gemenebest van Onafhankelijke Staten) op. Gorbatsjov weet van dit alles niets. Op 25 december1991 wordt de rode vlag van de Sovjet-Unie voor het laatst gestreken. De USSR houdt op te bestaan. Gorbatsjov treedt af als president.
  • 1991-heden: Russische Federatie (Rusland