We hebben 269 gasten online

Recensie 'De wereld waar ik buiten sta' Hanny Michaelis

Gepost in Recensies

De wereld waar ik buiten sta Hanny Michaelis

Na lezing van dit tweede deel van haar oorlogsdagboek van 1942-1945 heeft de lezer tijd nodig om de meer dan 1000 bladzijden te verwerken. Een ieder kent het dagboek van Anne Frank en waarschijnlijk ook van Etty Hillesum, maar de beide dagboeken van Hanny Michaelis zouden, nu ze zijn uitgegeven, ook door velen moeten worden gelezen. In feite beschrijft Hanny in dit tweede deel de periode waarin ze moest onderduiken en zodoende op een aantal plaatsen veiligheid moest zoeken. Wat mij vooral frappeerde was dat Hanny op 29 juni 1942 al schreef dat alle Joden zullen worden gedeporteerd om in fabrieken te werken of te worden vergast. Blijkbaar wist men wat er in Polen plaatsvond.Hanny beschrijft haar verliefdheden, zucht naar erkenning en hoe moeilijk ze het heeft met het feit dat ze vaak alleen als sloof werd gebruikt. In feite moet ze het dienstmeisje zijn. Ze kan haar gymnasiale opleiding in feite niet tonen, schrijft gedichten, maar van een intellectuele uitwisseling komt het vaak niet.

De eenzaamheid wordt steeds groter, zeker nadat ze een bericht krijgt waaruit blijkt dat haar ouders al in Westerbork verblijven. Pas na de bevrijding blijkt dat ze op 26 maart 1943 in Sobibor zijn vergast. Hanny beschrijft vaak dat ze spijt heeft niet een betere dochter voor haar vader en moeder te zijn geweest. Als atheïst gaat ze toch de discussie aan met een wereld waar ze buiten staat. Zelf had ze zich van het leven na het gymnasium heel iets anders voorgesteld. Tussen alle beschrijvingen door is goed te lezen hoe de maatregelen van de Duitsers langzaam maar zeker het dagelijks leven binnendringen van iedereen. De beklemmende sfeer neemt steeds meer toe zeker als berichten binnenkomen van razzia's waarbij Joden worden  opgepakt en weggevoerd. De hongerwinter had ook niet lang meer moeten duren. De dagboeken zijn een indrukwekkend monument van een tijdperk waarin zoveel mensen hun leven verloren enkel en alleen door rassenwaan van de nationaal-socialisten. Opdat we niet vergeten. Zie voor recensie deel 1 dagboek Hanny Michaelis Recensie 'Lenteloos voorjaar' Hanny Michaelis.

Titel: De wereld waar ik buiten sta.

Auteur: Hanny Michaelis.

Uitgeverij: Van Oorschot. ISBN 9789028261815 €  34,99