We hebben 72 gasten online

'Sukkel jij kunt niet beleggen'

Gepost in Beleggerszaken

Volkskrant Magazine 5 juni 2004 tekst Mareel van Roosmalen .

 

Beursanalisten buitelen op tv over elkaar heen met koopadviezen. Collega"s maken je gek met hun beleggingssuccessen. En jij laat je meeslepen.'Ik zag de waarde van mijn aandelen per minuut met honderden euro's zakken.'

Vorige week belde de postbode aan. Het was een dikke man met een vrolijk gezicht in een grijs-rood uniform. 'Goedemorgen!', zei hij.'Ik kom een pakje brengen.'

'O', zei ik. 'Geen zorgen', zei de postbode,'het is iets leuks.' Het was een fles wijn. Een heel dure in een houten kistje. Er zat ook een brief van Alex bij.

Alex is de internetbroker van de Rabobank. De afgelopen jaren heb ik veel van Alex gekregen. Een fles wijn toen ik een beleggingsrekening opende. Een fles wijn toen ik voor mijn vriendin een beleggingsrekening opende. Gratis toegangskaartjes voor een veteranen -tennistoernooi in Rosmalen. Uitnodigingen voor een exclusief bezoek aan beursgenoteerde bedrijven. De laatste fles wijn kreeg ik omdat ik 'een bijzondere klant' ben en omdat Alex vijf jaar bestaat.

Geen prijs

Vanwege die gratis fles dacht ik aan beleggen. Het was alweer een tijd geleden dat ik www-alex.nl had bezocht. Het was even zoeken, maar uiteindelijk vond ik in een bureaula een verfrommeld briefje waarop mijn gebruikersnaam en toegangscode stonden. Op het papiertje had ik ook geschreven: 'Sukkel, jij kunt niet beleggen.'

Ik logde in en ja hoor, ze waren er nog, de restanten van vijf jaar beleggen:

500 aandelen Hagemeijer (gekocht voor 24,78 euro per stuk, nu 1,68 euro waard)

18 aandelen KPNQwest (gekocht voor 42 euro per stuk, nu 0,11 euro waard)

22 aandelen Sopheon (gekocht voor 7,75 euro Per stuk, nu 0,36 euro waard)

30 aandelen Landis (gekocht voor 3,85 euro per stuk, nu 0,01 euro waard)

15 aandelen Versatel (gekocht voor 39,80 euro per stuk, nu 1,65 euro waard)

Ik staarde naar de cijfers, concludeerde dat het nooit iets zou worden met mijn pensioen en klikte nog even door op de totaal vernieuwde site. Een man met bretels en een oranje stropdas die 'beursgoeroe Sem van Berkel' heet en veel verstand van beleggen heeft, lichtte de Alex -beleggers meerdere malen per dag in over de toestand op de beurs. Toen ik nog veel belegde, was hij er niet en misschien was dat wel goed. Want echt veel wijzer werd ik niet van hetgeen ik las.

Beursgoeroe Sem Op 11 mei 2004: ' ... veren we terug van de 316-318 steunbalk?

... De Dow met 1 punt boven de 10000 ... Standard +0,41% en Naskwak +1,14% ... Mokum trekt zich niet op en blijft hangen OP 332,39 plus 2,93p = 0,91%... ik verlaat de $.O.C. en ga op weg naar een zakendiner( ... ) even de zinnen verzetten... de knoppen zijn voor een ander... als het stijgt heb ik genoeg... als het daalt te veel.'

Ook nieuw. het Alex-lustrum-spel. Vanwege het vijfjarig bestaan nodigde Alex al haar klanten uit om dagelijks de eindstand van de AEX te voorspellen. Het enige wat ik moest doen om mee te kunnen dingen naar een aandelenpakket van 2250 euro was het doorgeven van een aantal e-mailadressen van potentiële beleggers en het maken van een wervende slagzin.

Het kostte niets en dus deed ik mee. Een paar dagen later bleek dat er iets was misgegaan. Ik won geen prijs. Erger was dat ik per ongeluk verkeerde e-mailadressen had doorgegeven. Namens mij werden onder anderen diverse familieleden uitgedaagd om een gokje te wagen en de slotstand van de AEX- index te voorspellen. Door sommigen werd dit verkeerd begrepen. Zo schreef een familielid. 'Dag Marcel, nee ik laat me niet uitdagen om een gokje te wagen. Ik kan je ook geen geld geven. Wel vraag ik me af heb jij dan geen leergeld betaald? Ik dacht dat jij schulden had.'

Tja, dat was dus niet de bedoeling.

Denkende deskundigen

Geld was voor mij iets wat ik vooral niet had. Ik had me er al bij neergelegd dat dit altijd zo zou blijven totdat ik in 1999 plotseling een baan met een goed salaris kreeg bij een tijdschrift. Ik werd er 'redacteur economie'. Dat ik niets van economie wist, was 'een probleem', maar geen onoverkomelijk probleem. Ik zou me – zo was de bedoeling - beperken tot het schrijven van economische reportages, ik zou een cursus 'financiële journalistiek gaan volgen en ik zou samen met een ervaren financieel journalist een team gaan vormen. Dit alles zou mij binnen afzienbare tijd deskundig maken. Samen met de ervaren financieel journalist kreeg ik een eigen kamer met uitzicht op een gracht. Vooral in de begintijd voerden we er wonderlijke gesprekken over bedrijven, topmannen en de beurs. Ik hoorde mezelf heel vaak 'leuk idee' zeggen, 'maar besloot al snel zo min mogelijk over economie en zo veel mogelijk over andere zaken te schrijven. Dit lukte aardig, maar er waren verplichtingen waaraan ik niet kon ontkomen. Het allerergste was het vergaderen over de jaarlijkse economiespecial.

Het was een belangrijk iets omdat de hoofdredacteur allemaal 'denkende deskun - digen van buiten had uitgenodigd die er normaal nooit waren. Voor de gelegenheid waren er ook borrelnootjes, toastjes met vis en flessen wijn. We begonnen aan een vergadering die uren zou duren en waarin ik welgeteld zeven woorden zou zeggen: 'Euh en 'Oké, dan doe ik dat wel.'

Een van de aanwezigen stak een sigaar op en begon aan een monoloog waaraan geen einde kwam en waarin voortdurend de woorden 'internet, 'booming' en 'beurs' vielen. Hij sloot af met de uitroep:'Het is giga!!'

Daarna gingen alle anderen praten. Na lange tijd hoorde ik de hoofdredacteur zeggen - 'Maar dat is personal finance’... Dat doet onze redacteur Marcel van Roosmalen!

Marcel wat is jouw visie?' Mijn visie was. 'Euh.'

Daarna was het even stil. Opeens keek iedereen naar mij.

De hoofdredacteur.'Marcel! Een verhaal over beleggen via het internet dat kun je nu toch wel schrijven. Toch? Marcel?' Ik kreeg een rood hoofd en zei. 'Oké, dan doe ik dat wel.' Na afloop sloeg mijn economiecollega vaderlijk een arm om mijn schouder en zei: 'Goh, je was weer enthousiast, he?'

Flexibel krediet

En zo kwam het dat ik directeur René Frijters van Alex bezocht. Ik herinner me René als een vriendelijke, kalende man die zo enthousiast was over online -beleggen dat hij maar bleef praten. Net zo lang totdat ik ook enthousiast werd. En dat werd ik.

Vooral zijn demonstratie, een razendsnelle aanschaf en verkoop van vijftig aandelen IBM op de beurs van Ncw York, maakte indruk.'Zo', zei René, 'heb ik toch snel geld verdiend. Of niet dan?' Ik knikte en dacht: dat wil ik ook.

Op de fiets terug naar huis zag ik plots nieuwe toekomstperspectieven. Het geld was er de laatste tijd doorheen gevlogen. Met enkele geslaagde transacties kon ik mijn schuld aflossen zonder te hoeven bezuinigen.

Ik schreef een ironisch verhaal over Alex, maar opende er wel meteen een beleggersrekening.

Probleem was dat ik geen geld had om mee te beleggen. Dat probleem duurde niet lang. Bij mijn ABN Amro -filiaal was de mededeling 'ik wil wat meer speling' genoeg voor een hoger flexibel krediet.

Ik moest naar een afgesloten kamertje, kreeg een kopje koffie, een melkchocolade scholiertje van Lu en een hand van een meneer in een driedelig grijs pak waarop hij een grote geel -groene button met de tekst 'De Bank' had geprikt.

Hij begon met te zeggen:'Ik heb een sálarisstrookje nodig.'

'Heb ik', zei ik en ik haalde het uit mijn jaszak. Hij keek ernaar en vroeg 'Hoeveel krediet zou u willen hebben?' 'Wat is mogelijk?', vroeg ik.

Hij pakte een rekenmachine en kwam uit op een bedrag van 55.000 gulden.

'Nou, doe dat dan maar', zei ik. Nog dezelfde week kocht ik vloerbedekking, een nieuw bankstel, een nieuwe computer en dertig aandelen van het ING Internetfonds. Twee dagen later verkocht ik ze weer en had ik 100 euro verdiend. Daarna kocht ik aandelen KLM en ook daarmee verdiende ik 100 euro.

Ik las in die tijd ook een interview met Arnon Grunberg. Hij wilde blijven schrijven, maar ook daytrader worden. Dat leek me voor mij opeens ook het beste scenario.

God, wat een heerlijk leven. Lekker thuis, kopje koffie erbij, kijken naar de koersen, wat handelen en dan ook nog een boek schrijven.

Ik veranderde. Plotseling vond ik het economiekatern van de krant interessanter dan de sportpagina’s. Vooral op de zaterdagen kon ik hele tijden staren naar de kolommen met cijfers en ondertussen bedenken in welk aandeel ik nu weer zou gaan handelen.

Een vriend kocht plotseling een nieuw huis met een hoge hypotheek. 'Dat kan, zei hij, 'want ik heb wat geluk gehad.''Waarmee dan?', vroeg ik. 'Met Getronics', zei hij, en hij glimlachte gelukzalig.

Die avond dronken we veel bier en spraken we alleen maar over Getronics en andere technologie -aandelen. Het rare was: ik vond het nog gezellig ook. Na afloop zei hij: 'Jij vindt het echt belangrijk, hè?'

Ik.'Neuh, valt wel mee, hoor.'

Vervijfvoudigd

Ik had nu ook een proefabonnement op het blad Beursplein 5. Daarin stonden allemaal oninteressante verhalen. 's Avonds in bed bestudeerde ik de middelste pagina’s. Daar stonden grafieken en cijfers van alle beursfondsen. Ik lette vooral op de pijlen. Als er een groene pijl bij stond, moest je het kopen. Een rode pijl betekende dat je het juist moest verkopen. Ook keek ik steeds vaker naar RTL .5 dat overdag een soort beurszender was geworden. Daar zeiden deskundigen welk aandeel je moest kopen en welk aandeel je moest verkopen. Tjonge, wat was ik blij toen een analist zei: 'The only way is up. En dat geldt voor bijna ieder aandeel.'

Op het werk had ik inmiddels een andere kamer. Daar stond ook een televisie. In het begin stond dat ding de hele dag afgestemd op teletekstpagina 520, zodat we vooral het grote nieuws niet zouden missen. Al snel besloot ik om voortaan standaard pagina 520 in te stellen. Ik was tenslotte redacteur economie. Dit werd zeer op prijs gesteld.

De toenmalige hoofdredacteur kwam eens onverwacht binnen en complimenteerde mij ervoor. 'Kijk eens aan’, zei hij, 'de economische interesse groeit' 'Jazeker', zei ik trots.

'MOOI zo, zei de hoofdredacteur en vroeg vervolgens of ik hem even pagina 524 kon laten zien. Daarop stond onder andere de koers,van 'zijn’ Postbank Internetfonds.

Een eindredacteur maakte op mij een onuitwisbare indruk. Zijn hele leven was en groot geslaagd financieel plan. Hij had zijn huis gekocht in de tijd dat huizen in Amsterdam niets kostten en handelde nu in aandelen Unilever, Koninklijke Olie, Draka en Nokia. Vijf keer daags kwam hij even op onze kamer de koersen checken. Ongevraagd meldde hij telkens hoeveel hij nu weer had verdiend.

Nadat het aandeel Draka zo'n beetje in waarde was vervijfvoudigd vroeg ik hem: 'Draka... Hoe wist je dat?'

'Jahaa’, antwoordde hij, 'dat zie je als je slim bent. Overal leggen ze van die glasvezel- kabels. Jij fietst toch ook door de stad?' 'Ja’ zei ik . Die middag fietste ik door het centrum van Amsterdam en inderdaad: ik zag overal katrollen waar Draka op stond.

De volgende dag kocht ik 100 aandelen Draka.

Worldonline

Ik verdiende wel iets met beleggen, maar echt rijk was ik nog niet. En dus besloot ik al het geld van mijn flexibel krediet over te maken naar mijn beleggingsrekening. Nu kon ik grotere hoeveelheden aandelen kopen en verkopen en dus ook meer verdienen.

Het grote voordeel van beleggen via Alex was dat je op basis van de aandelen die je had automatisch extra krediet kreeg.

Mijn economiecollega kreeg regelmatig vragen als: 'Waarin zal ik beleggen?'

Zijn advies was dan: 'Zeg ik niet. Daar komen problemen van' '

Zelf adviseerde ik wel. Zo haalde ik mijn vader over om in te schrijven op de emissie van aandelen Worldonline. Ook wilde ik de Zilvervlootrekening van mijn vriendin wel beheren en daarop vooruitlopend opende ik voor haar een beleggingsrekening bij Alex. Op die manier zouden we eerder op wereldreis kunnen en nooit meer hoeven te werken. God zij dank greep haar vader in. Hij had de Consumentengids gelezen en zei. 'Zet alles op een spaarrekening van de Yapi Kredi Bank. Daar krijg je de hoogste rente.'

Je moet het zelf weten', zei ik tegen mijn vriendin,'maar ik vind het niet slim.'

Bijstorten

Vlak daarna stortte het aandeel Worldonline in. Gevolgd door zo'n beetje alle

internet- en technologie -aandelen. Dat was toch wel een probleem omdat ik nu ineens geld moest bijstorten op mijn beleggingsrekening.

Mijn vader belde. Hij had veertien aandelen Worldonline toegewezen gekregen en zei:'Bedankt voor de tip. En nu?'

'Bijkopen, , adviseerde ik.'Dit is een ideaal instapmoment'

's Avonds belde mijn vader weer. 'Het mag niet. je moeder wil het niet. Als ik jou was zou ik er ook maar mee stoppen.'

In plaats daarvan meldde ik me bij de ABN Arnro -bank met de mededeling dat het tijd werd om mijn financieel krediet weer eens wat op te hogen. Zelfde man, zelfde pak, zelfde button, zelfde loonstrookje, alleen het gesprek ging wat moeizamer.

Ik kon nog wel wat extra geld krijgen, maar erg veel was het niet.

,Shiit', zei ik.

'Waarvoor heeft u het nodig?', vroeg de bankman.

Ik vertelde hem over mijn aandelen en dat ik geld moest bijstorten. Nou, hij vond het een vreemd verhaal. Hoofdschuddend ging hij een kopje koffie voor me halen uit de automaat. Het allervreemdste vond hij dat ik niet belegde bij ABN Amro. Daarna gaf hij me geheel vrijblijvend nog wat tips. 'Spreiden. Niet op een paard wedden. Kwaliteitsaandelen kopen.'

'Hmm', zei ik, 'en wat zijn volgens u dan kwaliteitsaandelen?'

De ABN Amro -man dacht lang na en zei 'Dan kom ik toch uit bij een aandeel als ABN Amro.'

Na een korte stilte vervolgde hij 'Maar dat moet u niet doen, hoor.''O', zei ik, 'en wat moet ik dan wel doen?' 'Niet beleggen', zei de man.

Die is knettergek, dacht ik.

Dieptepunt

Thuis, op de televisie, buitelden de analisten op RTL5 over elkaar heen met allerlei koopadviezen. Het dieptepunt was wel bereikt en - heel belangrijk - je moest je geld spreiden over verschillende soorten aandelen. Ik besloot alles te verkopen.

Toen ik dat gedaan had, was de helft van mijn geld verdwenen. De overgebleven euro’ investeerde ik in heel veel verschillende aandelen.

Van het geld dat ik extra had kunnen lenen, gingen we op rondreis door India. Na ongeveer drie weken was mijn geld op.

'Geen probleem', zei ik,'ik maak gewoon wat geld over van mijn beleggingsrekening.' In Jaipur was een internetcafé. Ik logde in op www.alex.nl en ontdekte dat de waarde van het aandeel KPN was gehalveerd. Ik kon geen geld opnemen, maar moest bijstorten.

Tja, dat kon niet en dus verkocht ik de helft van mijn aandelenportefeuille. Er waren ergere dingen op de wereld.

Eenmaal thuis werd geld opeens een probleem. Een voor een stortten al mijn aandelen in. Soms verkocht ik er een paar, dan weer maakte ik geld over naar mijn beleggingstekening omdat er wederom sprake was van 'een ideaal instapmoment'

Op een dag, het ging eindelijk weer wat beter, zag ik de waarde van mijn aandelen op mijn computer per minuut met honderden euro's zakken. Die dag was het 11 september 2001 en dankzij mijn aandelen wist ik als een van de eersten wat er in Amerika was gebeurd.

Toen een half jaar later ook nog eens het aandeel Ahold en bijna alle bankaandelen in elkaar stortten, zei mijn economiecollega dat het volgens hem allemaal nog veel erger zou worden. 'Ahold gaat failliet. En ING misschien ook’.

'Nee', kreunde ik,'dat kan niet!

'Alles kan', zei hij.

Ik keek het nog een paar weken aan en besloot toen om alle aandelen die nog enige waarde vertegenwoordigden te verkopen.

Het was niet, het ideale verkoopmoment.Langzaam klauterden de door mij verkochte aandelen weer omhoog.

Mijn economiecollega die nooit tips gaf, deed het omgekeerde. Toen ik verkocht, kocht hij zich voor een groot bedrag in bij het Postbank Aandelenfonds.

'Heel slim', zei een vriend. 'je moet contrair aan jou beleggen.'<