We hebben 308 gasten online

Videobeelden dvd nr. 7 CSE 1996/1997 De Verenigde Staten 1787-1914

Gepost in Inhoudsopgave Videobeelden DVD´s

CSE 1996-1997 De Verenigde Staten 1787-1914 NOT

Een samenleving op de rails'

Go west, young man' Programma 1 Korte inhoud

— Ons land was een van de eerste die diplomatieke betrekkingen aanknoopte met de Verenigde Staten. In 1782 bezocht John Adams de Republiek met het verzoek om steun en erkenning. De dertien staten waren in oorlog met Engeland.

— De onafhankelijkheidsoorlog eindigde in een Amerikaanse overwinning. De dertien staten vormden een confederatie. Het nationale Congres had weinig geld en respect, dus ook weinig daadkracht.

— Het gebied over de Appalachen werd door het Congres bestuurd: het was gemeenschappelijk bezit van de Verenigde Staten. Een voortdurende stroom kolonisten trok westwaarts. Het Congres kon weinig doen voor de pioniers. Het land werd aan de kolonisten verkocht. De Northwest Ordinance van 1787 legde ook het bestuur over het gebied ten noorden van de Ohio in handen van de kolonisten.

— De samenwerking tussen de staten verliep moeizaam.Conflicten over handel en grenzen waren er te over.

— In 1787 kwam de constitutionele Conventie bijeen. Vertegenwoordigers uit alle staten zouden praten over de huidige confederatie. Zij gingen over tot het ontwerpen van een grondwet. De staten ondertekenden die in 1787.

— George Washington, de held van de onafhankelijkheidsoorlog, werd tot eerste president gekozen.

— De groei van de bevolking kwam tot uitdrukking in de groei van de steden en in het zoeken naar nieuw land. Kentucky en Tenessee werden als nieuwe staten toegelaten tot de unie.

— Het grondgebied van de Verenigde Staten verdubbelde door de aankoop in 1803 van Louisiana. De landhonger van de Amerikaanse kolonisten bleef groot. Conflicten met de in het westen wonende Indianen bleven niet uit. Met hen werden verdragen gesloten met het doel hun land te ontnemen. Voor de Indianen werden beschermde gebieden in het verre westen gereserveerd. Van de toegezegde bescherming bleek in de praktijk niet veel. De kolonisten bleven hen bedreigen. Gevechten tussen de Indianen en de blanke indringers waren het gevolg.De aanleg van wegen en kanalen (Eriekanaal) was een belangrijke verbetering van het transportsysteem. De uitvinding van de stoomboot versterkte het transport van goederen en personen over de waterwegen.

— Toen er goud werd ontdekt op hun grondgebied werden 20.000 Cherokees gedwongen naar het westen te verhuizen (`Trail of Tears').

— In de `Grote Amerikaanse Woestijn' leidden de pioniers een zwaar leven. Zij ontwikkelden er nieuwe landbouwmethoden waarbij ruw werd omgesprongen met de natuurlijke hulpbronnen.

— Door de aanleg van grote spoorlijnen werden beide Amerikaanse kusten met elkaar verbonden. Ze gingen ook dwars door de vlakten waar de buffels graasden. De Indianen raakten hierdoor hun jachtgebieden kwijt. In de jaren zeventig schoten duizenden blanke jagers om allerlei redenen talrijke buffels dood.

— De laatste grote slag tussen regeringstroepen en de Indianen vond in 1890 plaats bij Wounded Knee. De Indianen werden gedwongen een geheel nieuwe manier van leven te ontwikkelen. Dat ging hen zelden goed af. Nog in onze dagen protesteren zij tegen het onrecht hen aangedaan.

Data

1776 Onafhankelijkheidsverklaring

1783 Vrede van Parijs: Groot Brittannië erkent de onafhankelijkheid van de Verenigde Staten van Amerika

1787 Northwest Ordinance Constitutionele Conventie bijeen

1788 Grondwet wordt door de staten getekend

1789 George Washington gekozen tot eerste president

1803 Aankoop van Louisiana (van Frankrijk)

1807 Robert Fulton maakt eerste geslaagde tocht met stoomschip 'Clermont'

1819 Aankoop van Florida (van Spanje) Alabama wordt 22e staat

1837 Morse vindt de telegraaf uit

1838-39 `Tranentocht' van de Cherokees naar Oklahoma

1865 Einde Amerikaanse burgeroorlog (1861)

1869 Eerste transcontinentale spoorlijn

1890 Slag bij Wounded Knee

Afrikaanse Amerikanen Programma 2 Korte inhoud

— Bij het tweehonderdjarig bestaan van de Verenigde Staten in 1976 waren de zwarte Amerikanen nog steeds niet de gelijken van de blanke Amerikanen, hoewel de grondwet daarvan uitging.

— De zwarten leefden voor het grootste deel in aparte wijken met de slechtste huizen van de stad.

— De geschiedenis van de zwarten begint begin 17de eeuw als zwarte slaven uit Afrika worden aangevoerd. De meesten kwamen te werken op de zuidelijke katoen-en tabaksplantages.

— In het noorden was slavernij afgeschaft. Het MissouriCompromise van 1820 regelde de verhouding tussen 'vrije' en slaven'-staten. Het was geen oplossing voor het slavernijprobleem.

—' Het slavensysteem maakte de maatschappij in de zuidelijke staten uniek. Er was een sterke scheiding in klassen.

— In het noorden bekritiseerde 'The Liberator' het slavensysteem. De publikatie in 1852 van de roman 'De hut van Oom Tom' werd in het noorden een groot succes.

- De presidentsverkiezingen van i86o stonden in het teken van het thema slavernij. Lincoln (Republikein) won deze verkiezingen. Hij was tegen de uitbreiding van slavernij. Nog voor Lincolns beëdiging maakteZuid-Carolina zich los van de Unie. Zes andere staten in het zuiden volgden dit voorbeeld.

— President Lincoln kon de Burgeroorlog (die tot 1865 duurde) niet vermijden. De uiteindelijke overwinning van het noordelijke leger op het leger van de Confederatie betekende het behoud van de Unie.

— De moord op Lincoln bemoeilijkte de verzoening tussen noord en zuid.

— Het zuiden was verwoest. Het plantagesysteem was gedoemd te verdwijnen nu de zwarten vrije burgers waren geworden.— De emancipatie van de voormalige slaven werd op allerlei manieren ongedaan gemaakt door racistische genootschappen als de Ku Klux Klan.

— Voor een enkele zwarte was er de mogelijkheid zich op te werken. Booker T. Washington is hier het voorbeeld van. Hij riep zijn broeders op zich ook te ontwikkelen. Washington was een begaafd spreker. Hij was een meester in het inzamelen van geld voor bijvoorbeeld zwarte scholen. Washingtons invloed, ook op blanken, steeg. Rond de eeuwwisseling was hij een van de machtigste mannen in de Verenigde Staten.

— Toen in de jaren negentig de katoenprijzen kelderden, trokken duizenden zwarten naar de industriesteden in het noorden in de hoop daar werk te vinden. De discriminatie bleek hier niet minder dan in het zuiden. De zwarten bleven tot ver in de twintigste eeuw tweede rangs burgers.

Data

1619 Eerste Afrikaanse slaven komen aan in Virginia

1808 Verbod op import van slaven

1831 William Lloyd Garrison start publikatie van `The Liberator'

1850 Compromis van Missouri

1860 Lincoln gekozen tot president Zuid-Carolina scheidt zich af van de Unie Begin van de Burgeroorlog

1865 Generaal Lee geeft zich over bij Appomattox; President Lincoln vermoord; Einde van de Burgeroorlog; 13e amendement op de grondwet aanvaard: afschaffing van de slavernij

1867 Het zuiden wordt onder militair bestuur geplaatst

1875 Anti-segregatie (Burgerrechten-) wet.

Huiselijkheid en 'big business` Programma 3Korte inhoud

- Was het leven van de Amerikaanse vrouw in de koloniale tijd wel zo gemakkelijk? De eerste beelden van deze aflevering suggereren dat misschien. In werkelijkheid was hun leven hard en gericht op overleven. De wet stelde hen niet gelijk aan mannen. Ook in de kerk had de vrouw geen eigen identiteit. De man was heer en meester.

- In het midden van de vorige eeuw hadden Amerikaanse vrouwen geen politieke rechten. Ook op andere manieren werden zij als tweederangs burgers behandeld. Een uitzondering was te vinden in het westen: voor de mannelijke pioniers waren de vrouwen in alle opzichten hun partners.

- In de oostelijke staten vond de industriële revolutie plaats. Vrouwen en kinderen waren nodig in het arbeidsproces. Ondanks het zware werk werden de vrouwen door hun inkomsten ook zelfstandiger.

- Voor de honderdduizenden nieuwe arbeiders werden in de steden in hoog tempo grote woonblokken opgetrokken. De kapitalisten leefden hun eigen leven in grote luxe.

- John D. Rockefeller wordt beschouwd als de meest gewetenloze van de nieuwe industrialisten. Hij bezat praktisch het monopolie op de olie-industrie.

- Strijd voor gelijkberechtiging voor de vrouw. Bijeenkomst in 2848 in Seneca Falls. Uit de opgestelde verklaring: 'alle mannen en vrouwen zijn gelijk geschapen.'

- De positie van de Amerikaanse vrouw verbeterde met kleine stapjes tegelijk. Voor de middenklasse bleef haar plaats allereerst in het huishouden. Een verheerlijking van de huiselijke sfeer vond plaats. Veel vrouwen deden hieraan mee en accepteerden dat politiek en economie `terreinen des mans' waren.

- Snelle groei was kenmerkend voor de Amerikaanse economie

- Politici moeten in toenemende mate rekening houden met de politieke invloed van vrouwen. Het taboe van `alleen een man aan de top' werd in 1984 doorbroken: presidentskandidaat Walter Mondale koos een vrouw als zijn `running mate' (Geraldine Ferraro).

Data

1848 Seneca Falls Conventie

1882 Standard Oil Trust wordt opgericht

1885 De eerste wolkenkrabber wordt gebouwd in Chicago

1889 Jane Addams sticht Hull House

1890 Anti trust wet

Naar het beeld van de vrijheid Programma 4Korte inhoud

— In het Vredespaleis in Den Haag is het Internationaal Gerechtshof van de Verenigde Naties gevestigd. Het is in 1913 gebouwd mede dank zij grote giften van de Amerikaanse staalmagnaat Andrew Carnegie.

— Carnegie's carrière was het Amerikaanse succesverhaal van een arme immigrantenjongen (uit Schotland) die het had gemaakt.

— Amerika was het paradijs voor duizenden immigranten die in de 18e, ige en ook onze eeuw hun vaderland in Europa en Azië verlieten. Hiervoor hadden zij verschillende motieven.

— De opkomende industrie en de zich uitbreidende spoorwegmaatschappijen in de Verenigde Staten vonden in de toegestroomde immigranten goedkope arbeidskrachten.

— De scheepsreis naar Amerika was een vermoeiende onderneming. Bij aankomst in New York kreeg de immigrant te maken met een selectie die ook negatief kon uitvallen. Eenmaal ingeschreven volgde de moeizame poging zich in de Nieuwe Wereld te settelen.

— In de havensteden aan de oostkust bleek veel werk te vinden. Sommige immigranten betrokken de boerderijen van rusteloze Amerikanen die verder naar het westen wilden trekken.

- In de grote steden leidden de immigrantenfamilies rond de eeuwwisseling een zwaar Ieven. Werk aan huis (vaak één donkere appartementenkamer) was grote regel. Vrouwen en kinderen werkten hard mee.

- Hun leven stond in fel contrast met de weelderige huizen aan de Fifth Avenue in New York.

- De komst van duizenden immigranten werd niet door alle Amerikanen getolereerd. Velen vreesden hierdoor een toename van de werkloosheid. Lage lonen waren er in hun ogen ook het gevolg van.

- De immigranten bleven uit onzekerheid veelal bij elkaar. Zo konden zij hun eigen cultuur zoveel als mogelijk bewaren.

- Plaatselijke partijbazen waren erop uit de immigranten aan zich te binden door het verlenen van allerlei gunsten. De verwachte wederdienst was dat zij bij verkiezingen op hen zouden stemmen.

- Aan het eind van de negentiende eeuw waren de lege gebieden gevuld. Een nieuwe balans moest worden gevonden tussen Amerikanen en de immigranten. De identiteit van de Verenigde Staten is een smeltpot van verschillende rassen en culturen. Die verscheidenheid leidt nu nog tot veel problemen.

- In juli 1989 brengt de Amerikaanse president Bush een staatsbezoek aan ons land. Op bezoek in Leiden toont de gemeentearchivaris hem dat zijn voorouders oorspronkelijk uit Leiden kwamen.