We hebben 234 gasten online

Hoofdstuk 7: Levenslang Errol Kabak

Gepost in Boek: De praktijk van de levenslange gevangenisstraf in Nederland

Errol Kabak werd op 21 november 1967 geboren in Balikesir, een stad ten noorden van Izmir in het westen van Turkije. Vader een streng gelovige moslim, kon in 1968 werk krijgen in Nederland. Hij verhuisde toen met vrouw, dochters en zijn toen eenjarige zoon naar Lochem en later naar Amsterdam-Slotermeer. Daar groeide Errol op tot een dominant joch met een plat Amsterdams accent van wie alleen zijn naam en uiterlijk deden denken dat hij uit het buitenland kwam.

Van leren kwam niets terecht. Leerkrachten noemden hem 'lastig' en trapte hem met de waarschuwing 'dat hij nog eens een crimineel zou worden' na een jaar van school. Kabak zocht zijn heil op straat kwam voor kleine vergrijpen in aanraking met justitie en politie. Dat leidde tot felle botsingen met zijn streng gelovige vader, die leefde volgens de wetten van de Koran en vasthield aan de gedachte om ooit met zijn gezin naar Balikesir terug te keren. In een rapport voor Justitie schreef de psycholoog G. Mansing dat Kabak, net als veel andere kinderen van gastarbeiders, heen en weer werd geslingerd tussen twee culturen en het eigenlijk nergens kon vinden.  Errol Kabak ging daarom op zoek naar een eigen identiteit. Met alle rampzalige gevolgen van dien.

7.1 Kabak ontwikkelde zich tot echte crimineel

Kabak voelde zich in Amsterdam-West het beste thuis bij jongeren, die elkaar ontmoeten in koffieshops en de dag doorbrachten met cola drinken en gokken. Hier gold niet alleen het recht van de sterkste, maar ook van degene met het meeste geld, want daarmee dwong je tenslotte aanzien af. Als het geld op was moest er nieuw komen, zo nodig met geweld.

Zo werd Amsterdam-West tussen 1986 en 1988 geconfronteerd met een serie overvallen die niet op leek te houden. Eerst moesten de koffieshops er aan geloven, later postagentschappen en banken, 41 in totaal. Daarbij werden tientallen mensen de stuipen op het lijf gejaagd.  Enkele keren schoten de daders in het plafond als het geëiste geld niet snel genoeg op tafel kwam. Errol Kabak en zestien van zijn makkers, die opereerden onder de naam Monks, maakten op deze manier tienduizenden guldens buit. Dat ging geheel op aan prettige zaken. Een rapporteur van de rechtbank omschreef dat later zo: "Het ging van cola naar champagne".

De politie van Amsterdam-West kon de bende van Kabak pas oprollen na langdurig onderzoek van een speciale projectgroep. Het team werd 'frustiteam' genoemd, omdat men langzamerhand gefrustreerd raakte van de schijnbaar eindeloze reeks overvallen. In juli 1988, stond de toen 20-jarige Kabak terecht en kwam, in plat Amsterdams, recht voor zijn daden uit. Hij zei altijd dat hij niet zo rot was als hij er op het eerste gezicht uitzag: "je moet me leren kennen". 

7.2 Kabak veroordeeld tot negen jaar gevangenisstraf

Rapporteur-psycholoog Mensing probeerde er ook nog wat van te maken door te wijzen op Kanaks identificatieproblemen. Hij zei: "Betrokkene staat veraf van het gangbare waarde- en normenpatroon. Het trieste is dat het voor hem geen weloverwogen keuze is. De problematiek heeft hem zover gedreven". Maar de rechtbank en later ook het gerechtshof, kenden weinig genade. De colleges stuurden Errol Kabak negen jaar naar de gevangenis. Hij leek moeilijk te verbeteren en moest daarom zo lang mogelijk uit de relatie..

7.3 Ontsnapping uit Jeugdgevangenis van Zutphen

Erol Kabak zelf dacht daar anders over. Op 6 juli 1990, toen hij nauwelijks twee jaar had gezeten, ontsnapte de Amsterdammer uit de jeugdgevangenis te Zutphen. Daaraan kwam geen wapengeweld maar wel kracht te pas. Kabak smeet een raam kapot en verdween over de muur. De politie zette hem internationaal als gezocht op de telex. Hij is  vuurwapengevaarlijk, stond er als bijzonderheid bij.

Waar Errol Kabak sinds zijn vlucht uit Zutphen precies heeft uitgehangen is niet helemaal duidelijk. Sommigen denken dat hij een tijdlang in Turkije is geweest, maar er zijn sterke aanwijzingen dat hij, zeker in 1992, maandenlang in de beruchte Mercaterbuurt in Amsterdam ondergedoken heeft gezeten en opnieuw, groepsgewijs een reeks gewapende overvallen pleegde.

Een speciaal politieteam uit Haarlem, dat luistert naar de merkwaardige naam 'Peper en Zout', is er zeker van dat Kabak na zijn eerste ontsnapping zijn oude maten Celal D., Mike de W. en Sjors H. heeft opgezocht in koffieshops aan de Jan van Galenstraat en Hoofdweg in Amsterdam. Daarna werden gewapenderhand zes of zeven vestigingen van de Rabo- en ABN/Amrobank in Utrecht en Noord- en Zuid-Holland beroofd. Dat gebeurde in de periode juni 1992 tot december 1992. Het politieteam is al wekenlang bezig de nieuwe reeks overvallen uit te zoeken.

7.4 Overval leidde tot dood politieman en arrestatie Kabak

Bij één van die overvallen, op 16 juni aan 't Gooylaan in Utrecht, deed zich overigens een merkwaardig incident voor. Personeel van een brandweerwagen zag de drie, met een grote slopershamer gewapende en gemaskerde daders, in een Saab stappen en probeerden de roverswagen klem te zetten. Brandweerchauffeur Willem de Kruif en enkele collega's worden meteen onthaald op een kogelregen. Een van de kogels ketste af op een fles met perslucht en miste op een haar na de hevig geschrokken brandweerlui. Het onderzoeksteam 'Peper en Zout' is er vrijwel van overtuigd dat de vluchters in de Saab dezelfden waren als Kabak en zijn maten.  De modus operandi, de manier van optreden, doet in ieder geval zeer sterk denken aan de desperate actie van Errol Kabak, Celal Dede, en Mike de Wolf op 4 december 1993. Het drietal had s' morgens rond 10 uur zo'n 55.000 guldens buitgemaakt bij een gewapende roof in een vestiging van de ABN/Amrobank aan de Van Meckelenburgstraat in Utrecht. Toen de mannen op de rijksweg A2 Utrecht - Amsterdam door de politie werden gesnapt openden zij onmiddellijk het vuur. Het vervolg was groot nieuws. Tijdens het vuurgevecht tussen de in het nauw gebrachte bankrovers en een aantal politieagenten in hotel Residence in Vinkenveen werd de 40-jarige opperwachtmeester van de rijkspolitie Iman Klaassen uit Wilnis van dichtbij in de keel geschoten. Hij overleed ter plaatse. Errol Kabak kreeg een politiekogel in het rechterbeen. Toen hij werd aangehouden had hij het pistool waarmee Klaassen werd gedood nog in zijn hand. Kabak ontkende echter te hebben geschoten.

Politie en justitie behandelden Kabak na zijn aanhouding als staatsvijand nummer 1. Hij werd onder zware bewaking verpleegd in het penitentiair ziekenhuis in Scheveningen. En toen hij later voor verhoor van de gevangenis naar de rechter-commissaris werd gebracht, ging dat in een speciale gepantserde Mercedes van het ministerie van Justitie. De handboeien van Kakab waren zo vastgemaakt dat hij niet rechtop kon zitten. Aanvankelijk werd Kabak vastgehouden in De Schie in Rotterdam. Gezien zijn verleden en de eerdere ontsnapping uit Zutphen plaatse justitie hem in de Extra beveiligde Inrichting van De Geerhorst in Sittard.

7.5 Ontsnapping Kabak uit extra beveiligde Inrichting De Geerhorst in Sittard

Op 3 april 1993, zaterdagmiddag rond tien over twee brak Kabak, gewapend met een stuk glas en een scherp gesneden pen, daar toch uit. Samen met leiden als Karel Pronk, de moordenaar van de Rijkswijkse orchideeënkweker Gerrit de Graaf, Richard Smeets(19), die in februari al een ontsnapping en een gijzeling achter de rug had. Leon Bedoja Paleaz, lid van het beruchte Cali -cocaïne kartel uit Columbia, Johannes van der Linde (11 jaar cel) en Sherwin B., een man met nog twintig jaar gevangenis voor de boeg. De berichten dat die 'wild bunch, na een gijzeling van drie bewaarders, zo maar de benen heeft kunnen nemen, dreunden een week later nog door. In de Tweede Kamer werd gevraagd om een onderzoek hoe het kon gebeuren dat mannen van dit kaliber in de EBI contacten mochten hebben en tegelijk werden gelucht. De veiligheidseisen werden inmiddels aangescherpt.(Kees Koring Telegraaf 10 april 1993)

7.6 Kabak bij verstek tot levenslang veroordeeld

In een rapport voor de rechtbank omschreef de reclassering Errol Kabak,destijds 25, als een  ´intelligente,zelfverzekerde wat dwingende jongeman´. Tegen Kabak werd op 14 mei 1993 een levenslange celstraf geëist voor de rechtbank in Utrecht. Op 28 mei 1993 werd Kabak bij verstek door de rechtbank in Utrecht op 25-jarige leeftijd tot 20 jaar celstraf veroordeeld. Volgens de rechtbankpresident was van noodweer geen enkele sprake. “In plaats van zich over te geven aan de politie, heeft de verdachte welbewust gewacht tot Klaassen hem tot op 30 meter was genaderd en vervolgens geschoten”. .

Op 18 oktober 1993 werd voor het gerechtshof in Amsterdam levenslang geëist tegen Kabak, die op dat moment nog steeds voortvluchtig was. 

De media maakten op 22 oktober bekend dat Kabak twee dagen eerder aanwezig was geweest bij de voetbalwedstrijd Ajax-Besiktas. Hij was tijdens de wedstrijd gesignaleerd, maar het lukte de politie niet hem aan te houden. Na de wedstrijd zou hij in de drukte kans hebben gezien te ontkomen.  Kabak werd op 1 november 1993 door het gerechtshof in Amsterdam tot levenslang veroordeeld. Zijn medeverdachten kregen elk twaalf jaar.

7.7 Kabak in Turkije gearresteerd en door medegevangene om het leven gebracht

Kabak weet precies vijf jaar uit handen van de Nederlandse Justitie te blijven en wordt pas in december 1997 gearresteerd. Dat is in Turkije, waar hij onder een schuilnaam door het leven gaat. Een verzoek om uitlevering heeft weinig zin omdat Turkije geen ingezetenen uitlevert. Wel probeert Justitie te bereiken dat Kabak zijn levenslange straf zal uitzitten in Turkije. In 1998 wordt Kabak in voorarrest opgesloten in de Bayrampara-gevangenis in Istanboel. Hij wordt verdacht van het smokkelen van duizend kilo hasjiesj en tweehonderd kilo heroïne. Nadat de zaak is behandeld in de Rechtbank keert Kabak terug in de gevangenis. Daar krijgt hij een woordenwisseling met een gevangene met wie hij al enige tijd ruzie heeft De gevangene blijkt een vuurwapen bij zich te hebben, waarmee hij Kabak op 13 juli 1998 dood schiet.

Gebruikte bronnen:

Telegraaf 10-04-1993: Van kruimeldief tot staatsvijand nummer 1

Telegraaf 15-05-1993: Officier: Levenslang voor moordenaar van politieman Klaassen.

Telegraaf 09-07-1993: Advocaat van Erol Kabak in hoger beroep.

Telegraaf 02-11-1993: Tot levenslang voor moord op agent Klaassen.

Limburgs Dagblad 29-05-1993; Twintig jaar celstarf voor moord op agent.

Limburgs Dagblad 02-11-1993: Levenslang voor moord op agent.

Zie verder Hoofdstuk 8: Levenslang Edwin S.