We hebben 116 gasten online

Valse aangiften en zedenzaken Deel 3

Gepost in Valse aangiften

Deel 3 Valse Aangiften en Zedenzaken

33.10 Het verhaal van...leraar Joop Haak over de beschuldiging van seksuele intimidatie die onterecht was

33.11 Docent vals beschuldigd van seksueel misbruik

33.12 Smartengeld na valse aanklacht tegen meester

aanvulling deel 3 met boek René Appel over dit onderwerp:"Misbruik wordt

 

Het verhaal van...

leraar Joop Haak over de beschuldiging van seksuele intimidatie die onterecht was

Ik ben nu veel voorzichtiger. Ik raak leerlingen niet meer aan. Ik plak geen pleister meer of geef geen aai over de bol, wanneer een kind gevallen is of huilt. Dan stuur ik zo'n kind door naar een collega.

'In het Montessorionderwijs werken de leerlingen vaak voor zichzelf, als leerkracht maak je een rondgang door de klas en sta je bij iedereen even stil. Dat doe ik niet meer. Deze jongen blijft achter zijn tafel zitten. Leerlingen komen nu naar mijn tafel toe met hun werk. Ik denk niet dat dat zal slijten, dit hou ik zolang ik in het onderwijs zit. .

Sinds 1972 werk ik in het in Montessorionderwijs. Eerst als leerkracht, later als hoofd van een school. Op verzoek van het bestuur heb ik een kleine reguliere school in de Amsterdamse wijk Betondorp omgevormd tot Montessorischool, zodat de school kon fuseren met een andere school uit het stadsdeel Watergraaf smeer. Ik werd adjunct-directeur annex locatiemanager van die vestiging in Betondorp.

Eind 2000, vlak voor de kerstvakantie, kwam er een leerkracht naar me toe. In een klasseschriftje, waarin alle leerlingen schrijven hoe het gaat op school, had een meisje geschreven dat ik aan een vriendinnetje van haar had gezeten. Het meisje dat het had geschreven zat in groep acht, elf jaar oud. De directeur werd geïnformeerd. Een dag later zei dat meisje tegen de directeur dat het om haarzelf ging. Ze zei letterlijk: hij heeft aan me gezeten. Heel duister, dat kan van alles zijn.

Twee dagen later moesten we een musical opvoeren, Scrooge. Die hele musical kon me gestolen worden, maar collega's hebben me overgehaald om toch mee te doen. Stond ik daar een beetje vrolijk te wezen en te zingen. Ik speelde drie rollen, ik weet niet meer welke.De eerste dag na de vakantie ben ik door het

bestuur, het dagelijks bestuur van stadsdeel Watergraafsmeer, geschorst. Ze vroegen niets, : ze zeiden alleen dat ik geschorst was. Dat was . beter. voor de zuiverheid van het onderzoek zeiden ze. Om kwart voor tien was ik weer thuis. Lamgeslagen. Ik snapte er niets van. Je krijgt het gevoel dat ze je niet geloven. Ik wist niet wat ik moest doen, ik had nog nooit zoiets meegemaakt. Ik heb mijn vakbond gebeld, die hebben me erg geholpen.

Een paar dagen later diende de moeder van het meisje een klacht tegen mij in bij de klachtencommissie voor het onderwijs. Ook deed ze aangifte bij de jeugd- en zedenpolitie. In een huis-aan-huisblad in Watergraafsmeer verscheen een artikel waarin de moeder zei dat ik aan de borsten van haar dochter had "gefriemeld". Dat ik dat ook bij andere "rondborstige meisjes" had gedaan. Dat ze van de daken zou schreeuwen dat ik niet deugde. De naam van de school werd genoemd, er stond een foto van de school bij. Iedereen in die buurt weet dan over wie het gaat. Wij krijgen dat blad niet, maar een collega van mijn vrouw kwam er mee aan.

Het ergste was dat iedereen over me praatte en dat ik zelf niets mocht zeggen. Ik belde de politie, ik wilde mijn verhaal doen. Dat kon helemaal niet. U bent nog niet aan de beurt, u hoort nog van ons, zeiden ze. Bij de klachtencommissie wilden ze me niet vertellen waar ik nou precies van beschuldigd was. Vreselijk was dat. Ten eerste wist ik niet wat de beschuldigingwas, dus ik kon me niet verweren. Maar dan wilde er ook nog niemand naar me luisteren. Niemand wilde mijn verhaal horen.

Er knapte iets. Ik ben een keer' s ochtends om acht uur het huis uitgelopen, en heb de hele dag door de stad gelopen. Ik weet er niets meer van. Mijn vrouw heeft me toen met zachte dwang naar de huisarts en een psycholoog gestuurd. Bij allebei ben ik bijna een jaar wekelijks langs geweest.

Eindelijk kwam de klachtencommissie met de beschuldiging. Ik was met mijn duim

langs de borst van het meisje gegaan, volgens de moeder. Op het formulier werd gevraagd wanneer dat was gebeurd. 'Dit schooljaar' had de moeder ingevuld. Bij de vraag waar het was gebeurd stond 'op school'. Toen ik dat las dacht ik, waar in godesnaam is zo'n klachtencommissie mee bezig? Waarom vragen ze niet om- specifiekere antwoorden?

Maar ik was toch opgelucht, want ik kon mijn verweer gaan schrijven. Ik kreeg twee bewijzen van mijn onschuld in handen gespeeld. Op school werd een briefje gevonden van het meisje, waarin ze schreef dat ik het niet had gedaan en dat ze de school haatte. Ze was inmiddels van school vertrokken. Dat briefje lag opeens op haar tafel, heel vreemd. Er kwam ook een schriftelijke verklaring van een klasgenote. Die hád van het meisje gehoord dat ze het hád verzonnen en dat haar moeder dacht dat het wel was gebeurd. Ik vond het verdomd prettig om dat verweerschrift te schrijven. Dan ben je tenminste gericht met je zaak bezig.

Bij de zitting van de klachtencommissie heeft de moeder haar eigen graf gegraven. Ze was een halfuur lang aan het woord, mij werd niets gevraagd. Ze vroegen aan haar waarom ze niet had doorgevraagd aan haar dochter over wat er precies was gebeurd. Doorvragen heeft geen zin want ze wil toch niets zeggen, zei de moeder. Da' s natuurlijk niet zo sterk. Ik kreeg een goed gevoel over de afloop.

De volgende dag meldde ik me bij de politie. Ze hadden gevraagd of ik langs wilde komen, ik dacht om mijn verhaal te vertellen. Binnen vijf minuten hadden ze me in een cel gezet. Ik was die dag de grootste crilmineel van de wereld en omstreken. Van tien uur' s ochtends tot hálf elf' s avonds hebben ze me verhoord, af en toe moest ik terug naar de cel. Ik hou van detectives, ik kijk graag naar Baantjer en zo. Daar hebben ze altijd een goede en een kwade agent. Laat ik die nou ook hebben gehad. Toen hij even alleen met mij was, zei die aardige: als je aan die borsten hebt gezeten, is dat toch helemaal niet zo erg, dat kun je wel zeggen.

Aan het eind van de middag kwam er een hulpofficier van justitie langs. Die zei dat ze me nog drie dagen wilden vasthouden. Ik wilde mijn advocaat bellen, dat vonden ze niet nodig, ik moest aandringen. Een maaltijd waren ze vergeten, ik kreeg twee boterhámmen, een met kaas en een met worst. Om middernacht stond ik buiten, dat van die drie dagen was om de druk op te voeren. Ik ben ervan overtuigd dat als je niet stevig in je schoenen staat datje onderuit gaat. Je wilt er vanaf zijn. Het was een nachtmerrie, ik wens het mijn ergste vijand niet toe.

De klacht werd ongegrond verklaard, mijn schorsing werd opgeheven. Op een speciale ouderavond werd ik ontvangen met gejuich en zoenen, dat voelde goed. Collega's en ouders hebben me heel erg gesteund, die hielden contact toen ik thuis zat. Het bestuur liet niets van zich horen, ze vroegen alleen na afloop wanneer ik weer ging werken. Nog even niet, zei ik. Die strafrechtelijke zaak liep nog door, dat vond ik heel krom. Rnim een jaar nadat het allemaal begon, in februari 2002, besloot justitie de zaak te seponeren. Officieel was het daarmee afgelopen.

Maar voor mijn rechtsgevoel was het nog niet klaar. Iemand heeft iets geroepen, en

mijn wereld stortte in. Dat heeft mij en mijn omgeving meer dan een jaar heel erg beziggehouden. Dat kan ik niet laten lopen. Nu ben ik ' het, morgen is het een collega. Blijkbaar zijn er in Nederland regels die dat toelaten.

Daarom ben ik een civiele procedure tegen de moeder begonnen. Ik wilde de erkenning dat mij schade is aangedaan. Schade aan mijn reputatie, voor het uitoefenen van mijn beroep, in mijn dagelijks leven. Na veel uitstel kwam er deze zomer eindelijk een uitspraak, in mijn voordeel. De moeder moet mij een schadevergoeding betalen.

De hoogte van het bedrag zeg ik niet, omdat het geen enkele rol speelt. De genoegdoening zit niet in één euro of 10.000 euro, die zit in de uitspraak. Ik vind het belangrijk dat deze jurisprudentie er nu ligt. Bovendien is het de vraag of ik er ooit één euro van zal zien, want de moeder beweert dat ze onvermogend is. Maar ik zal niets nalaten om haar het vuur na aan de schenen te leggen. Ik ga tot aan het gaatje. De deurwaarder is al bij haar langs geweest. .

Ze moet hieraan voldoen, hoe dan ook. En als ze haar inboedel moet verkopen, ga ik erop straat bij staan kijken. Dat lijkt wraakzuchtig, maar zo zie ik dat niet. Ze heeft mij onrecht aangedaan en daar mag ze niet mee wegkomen. Als ze had gewild, had ze de procedure makkelijk kunnen stopzetten. Dat heeft ze niet gedaan, ze is doorgegaan tot het einde. Daarom ga ik nu ook door.

Het meisje neem ik niet veel kwalijk, ze kan er in principe niets aan doen. Ze had een hekel aan me, waarschijnlijk omdat ik haar kort daarvoor had bestraft. Ze hoorde bij een lastig groepje. Dat meisje heeft hulp nodig. Misschien was het voor haar een schreeuw om hulp, en heeft de moeder daar verkeerd op gereageerd. Ik denk dat het meisje al snel spijt kreeg, dat ze daarom dat briefje heeft laten opduiken. Ze was ergens aan begonnen en wist niet meer hoe ze het kon terugdraaien. De moeder is verantwoordelijk, die had haar dochter moeten dwingen tot eerlijkheid. Die dacht alleen maar: ik zal die viezerik krijgen, al moet ik het van de daken schreeuwen.

Drie en half jaar ben ik er mee bezig geweest. En nu komen de emoties weer. naar boven, omdat ik het in de publiciteit breng. Dat doe ik vooral omdat ik wil laten zien dat die klachtenregeling niet deugt. In onze Grondwet staat dat je onschuldig bent totdat het tegendeel is bewezen. Bij die klachtencommissie is het andersom. Dat is het kromme in het geheel. Wat ook niet klopt is dat er geen middenweg mogelijk is. Elke klacht wordt op dezelfde manier behandeld. Je zou vage klachten met veel meer wantrouwen moeten behandelen, daar moet niet standaard de hele procedure op los worden gelaten. Als we in een vroeg stadium met alle betrokkenen rond de tafel waren gaan zitten, was de waarheid waarschijnlijk snel boven water gekomen. Dan had veel schade voorkomen kunnen worden.

Maar het meest frustrerende is datje als beklaagde nergens terecht kunt. De klager wordt aan alle kanten bijgestaan. Als beklaagde ben je machteloos; Je kunt je niet verweren, want je weet niet waar je van beschuldigd wordt. Als je weet dat je onschuldig bent, maar niemand wil naar je luisteren, daar word je gek van. Er moet meer aandacht komen voor degene die van zoiets wordt beschuldigd.

Ik vind het nog steeds leuk in het onderwijs. Ik ga nog met plezier naar school. Alleen niet meer naar de locatie waar het gebeurd is, daar kom ik zo min mogelijk. M' n auto is daar al een keer beschadigd, die zet ik nu minimaal een kilometer verderop. Veel mensen snapten niet dat ik terug wilde naar' dezelfde school. Dat wilde ik per se. Om te bewijzen dat ik niets heb gedaan. Als ik naar een andere school was gegaan zouden ze zeggen: waarom komt hij niet terug, zou er toch iets zijn?'

Opgetekend door Mark Duursma in NRC van 31 oktober 2004 Zaterdag bijvoegsel

33.11 Docent vals beschuldigd van seksueel misbruik

Docent krijgt geld na valse aangifte

Door Carl Mureau

Een docent uit Amsterdam die door een leerlinge valselijk was beschuldigd van

seksuele intimidatie krijgt een schadevergoeding van enkele duizenden euro's. De moeder van de leerlinge is hiertoe recent veroordeeld.

Het is voor het eerst dat zo'n affaire in het onderwijs leidt tot schadevergoeding. ,,Deze uitspraak is baanbrekend'', zegt advocaat C. Veraart, specialist in de verdediging van mensen die ten onrechte worden beschuldigd van zedenmisdrijven.

Het Onderwijsblad van de Algemene Onderwijsbond (AOb) zette gisteren de affaire op een rij. De docent, Joop Haak, wordt er eind 2000 van beschuldigd dat hij 'aan een leerlinge heeft gezeten'. Het bestuur van de basisschool schorst hem onmiddellijk. In

een wijkblad vertelt de moeder dat hij aan de 'grote borsten' van haar 'vroegrijpe' dochter had gefriemeld. ,,En dat deed hij ook bij andere rondborstige meisjes.''

De moeder doet aangifte bij de politie en dient een klacht in bij de landelijke klachtencommissie. Het verhaal van het meisje blijkt volledig te zijn verzonnen. In juni 2001 wordt de klacht afgewezen, in februari 2002 seponeert ook justitie de zaak.

De docent zelf, inmiddels weer aan het werk maar gekrenkt door de affaire, begint dan een civiele procedure tegen de moeder. Hij krijgt juridische steun van de AOb. Onlangs concludeerde de rechter dat Haak door de valse aangifte schade heeft geleden 'in de uitoefening van zijn beroep, in zijn goede naam en in zijn imago als onderwijzer'. De moeder is daarbij veroordeeld tot het betalen van enkele duizenden euro's schadevergoeding én betaling van de proceskosten.

Haaks raadsman, AOb-jurist H. Molleman, is tevreden met de uitspraak. ,,Ik was er vanaf het begin van overtuigd dat de aanklacht vals was, dat het een grote onzinzaak was.'' Niet alleen Haak is hierbij gebaat, maar ook andere docenten die valselijk zijn of

worden beschuldigd. ,,Het moest een keer afgelopen zijn met de vogelvrijverklaring van de leerkracht. Eén opmerking van een leerling kost je vier jaar van je leven.''

33.12 Smartengeld na valse klacht tegen meester

ROTTERDAM, 22 OKT. Een onderwijzer werd er valselijk van beschuldigd de borsten

van een leerlinge betast te hebben. De moeder van het meisje moet smartengeld betalen

Smartengeld voor een onderwijzer. Dat moet een moeder betalen die een onderwijzer van haar dochter ten onrechte heeft beschuldigd van seksuele intimidatie. Zij is door de rechter veroordeeld tot het betalen van ,,enkele duizenden euro's'', toegekend vanwege het psychische leed dat door de beschuldiging is veroorzaakt. Ook de goede naam van de onderwijzer en zijn gezag en imago als onderwijzer zijn volgens de rechtbank aangetast

Volgens de Algemene Onderwijsbond is het voor het eerst dat in het onderwijs een dergelijke schadevergoeding wordt toegekend. De vergoeding is de uitkomst van een civiele procedure die de onderwijzer tegen de moeder had aangespannen. De vrouw had in een interview met een huis-aan-huisblad gezegd dat de leraar de borsten van haar dochter en die van andere leerlingen had betast. Onderzoek wees echter uit dat

de beschuldingen vals waren. De rechtbank oordeelde in juli dit jaar dat met name het interview onrechtmatig was

Joop Haak, onderwijzer en adjunct-directeur van een Montessori-basisschool in Amsterdam, werd eind 2000 door een elfjarige leerlinge beticht van seksuele intimidatie. De onderwijzer werd twee weken later geschorst door het schoolbestuur. De moeder

van het meisje diende een klacht in bij de Landelijke Klachtencommissie voor het openbaar en algemeen toegankelijk onderwijs. Bij de politie deed ze aangifte wegens ontucht met misbruik van gezag. Het meisje - volgens haar moeder ,,vrij ontwikkeld,

met bijna cupmaat C/D'' - zou door Haak tot twee keer toe bij een borst zijn aangeraakt.

Na onderzoek concludeerde de klachtencommissie dat de beschuldiging ongegrond

was. Tegenover de summiere verklaring van moeder en dochter stonden twee schriftelijke bewijzen van het tegendeel. Na haar vertrek van de desbetreffende school werd een door het meisje geschreven briefje gevonden met onder meer de zinsnede: `ook al had meester joop het niet gedaan, hij is een viezerik en ik haat deze school'.

Een klasgenote verklaarde dat het meisje tegen haar had verteld dat het verhaal over

de meester en haar niet waar was, en dat de moeder ten onrechte dacht dat het wel was gebeurd.

Na drie maanden werd de schorsing van Haak ingetrokken en kreeg hij, op advies van de klachtencommissie, een ,,passende rehabilitatie'' op school. Ruim een jaar na de aangifte besloot justitie de zaak te seponeren

Maar Haak besloot het er niet bij te laten zitten. In het Onderwijsblad, het weekblad

van de Algemene Onderwijsbond, van deze week vertelt hij over zijn motief om schadevergoeding te vorderen: ,,Ik had niet het gevoel dat de zaak was afgerond. Iemand heeft mij en mijn gezin wat aangedaan en dat kan ik niet zomaar laten lopen. Verder ben je als leerkracht blijkbaar vogelvrij in dit soort zaken, daar wilde ik verandering in brengen.''

In totaal zijn er zeven landelijke klachtencommissies voor het onderwijs, voor alle richtingen (openbaar, protestants, katholiek, enzovoorts) in basis- en voortgezet onderwijs. De klachtencommissie voor openbaar en algemeen toegankelijk onderwijs ontving in 2001 vijfentwintig klachten over seksuele intimidatie, in 2002 negen en in

2003 acht. Ongeveer de helft wordt ongegrond verklaard.

   
 

titel

Schadevergoeding voor valse beschuldiging

chapeau

Leerkracht slaat terug na aanklacht seksuele intimidatie

nummer blad

18

datum blad

23-10-2004

auteur

R Voorwinden

rubriek

Redactioneel


Een moeder die een leerkracht vals beschuldigde van seksuele intimidatie van haar dochter, moet een fors bedrag en de proceskosten betalen. Het is de eerste keer dat een dergelijke affaire in het onderwijs tot schadevergoeding leidt. “Als leerkracht ben je vogelvrij in dit soort zaken, daar wilde ik verandering in brengen."

“Een week voor de kerstvakantie, in december 2000, stapte een collega op locatieleider Joop Haak af. Met de mededeling dat een meisje in het schrift waarin de leerlingen opschrijven wat er op school gebeurt, had gemeld dat Haak ‘aan haar beste vriendin had gezeten’.
De directeur werd ingelicht, deze meldde de zaak bij het bestuur. Op de laatste dag voor de kerstvakantie konden de leerling en haar moeder hun verhaal komen doen. Het meisje veranderde de aanklacht: Haak zou niet aan haar beste vriendin, maar aan háár hebben gezeten.
In de kerstvakantie werd Haak uitgenodigd voor een gesprek met het bestuur op de eerste dag na de vakantie om negen uur 's ochtends. Hij ging en werd met onmiddellijke ingang geschorst.
Toen begon het grote wachten. "Ik wist dat de leerlinge beweerde dat ik 'aan haar' had gezeten, maar niet waarvan ik nu precies werd beschuldigd. Wat zou er zijn gebeurd, wat zou ik dan precies hebben gedaan? Niemand kon of wilde me dat vertellen."
Een week later deed de moeder aangifte bij de jeugd- en zedenpolitie en bij de landelijke klachtencommissie. Halverwege januari verschijnt er in het wijkblad 'De Echo' een artikel waarin, met een foto van de Haaks school erbij, wereldkundig wordt gemaakt dat 'het hoofd van de school' is geschorst omdat hij 'een aantal meisjes' onzedelijk heeft betast. De moeder komt in de krant uitgebreid aan het woord. 'Mijn dochter is wat je noemt nogal vroegrijp. Ze heeft al grote borsten. De hoofdmeester heeft daaraan gezeten: hij friemelde daar vrij bedekt aan, en dat deed hij ook bij andere rondborstige meisjes.'

In overspannen toestand
Haak besloot niet op het artikel zelf te reageren, maar wilde wel graag zijn verhaal kwijt. Hij vermoedde dat het meisje de aanklacht de wereld in had gebracht om wraak op hem te nemen. Het was een lastige leerling in een lastige groep. Haak had twee weken vóór de klacht besloten dat het meisje vanwege haar gedrag niet mocht meedoen aan het sinterklaasfeest.
De jeugd- en zedenpolitie wilde zijn kant van het verhaal echter voorlopig niet aanhoren. "Ik kreeg de boodschap dat ik nog niet aan de beurt was. Zo gaat dat blijkbaar: voor de klager is alles geregeld, voor de aangeklaagde niets.”
In de loop van januari gaat het steeds slechter met Haak. “Iedereen praat over je, er worden zaken onderzocht en zelf hoor je niets. Je hebt geen idee wat er gebeurt." Eind januari knapt het. Haak verliet, zoals dat in politiejargon heet, 'in overspannen toestand' zijn huis en begon te lopen. Zonder doel, vóórt. Pas aan het eind van de dag komt hij weer bij zinnen. "Vanaf dat moment heb ik regelmatig contact gehad met de huisarts en een psycholoog."
Op 9 februari, precies een maand na zijn schorsing, kreeg Haak de brief van de landelijke klachtencommissie waarin, eindelijk, stond waarvan hij werd beschuldigd. "Mijn eerste gedachte was: hoe heeft de commissie dít in godsnaam in behandeling kunnen nemen?" Want de klacht bestond uit vage bewoordingen en werd nergens concreet. Wanneer zouden bijvoorbeeld, zo moet worden ingevuld op het formulier van de klachtencommissie, de handelingen hebben plaatsgevonden? 'Dit schooljaar.' En waar vonden ze plaats? 'Op school.' En op welk tijdstip? 'Onder schooltijd.' Enzovoort.
Eindelijk kon Haak aan de slag, hij ging zijn verweerschrift schrijven. Daar had hij echter wel erg veel tijd voor, want de rest van februari en de hele maand maart gebeurde er niets. "Ik had me voorgenomen bezig te blijven, dingen te doen en me elke ochtend aan te kleden. Maar op een gegeven moment raak je totaal verdwaasd. Ik stond op, ging op de bank zitten, zette de tv aan en zat daar nog als 's avonds mijn vrouw thuiskwam."

Pedo
Gedurende die maanden bleef Haak angstvallig uit de buurt van zijn school, ook al omdat de betreffende leerling er pal naast woont. Op een gegeven moment moest hij echter die wijk in om zijn computer te laten nakijken. "Toen ik terugkwam bij mijn auto stonden er tien leerlingen en oud-leerlingen omheen die me uitmaakten voor 'pedo'."
Begin april komt er weer even schot in de zaak. De zitting van de klachtencommissie vindt 4 april plaats. Een dag later wordt Haak bij de politie verwacht. Voor een officieel verhoor dat, zo wordt van tevoren meegedeeld, maximaal zes uur kan duren.
De dag bij de klachtencommissie verloopt voorspoedig. 'De moeder van de leerlinge heeft het uitstekend gedaan', concludeerde Haaks raadsman van de AOb tevreden. Bij het ingooien van haar eigen glazen, wel te verstaan. Want ze blijft tegenover de commissie in vage bewoordingen spreken en zegt allerlei verzoeken om aanvullende informatie niet te hebben ontvangen. Haar dochter, die inmiddels op een andere school zit, wil ook niet meer over het gebeurde praten. Wel is er inmiddels op de school een afscheidsbriefje van haar boven water gekomen, met de tekst: 'Ik haat deze school. Ook al had meester Joop het niet gedaan, hij is een viezerik.'
Verder krijgt Haak steun van ouders van een andere leerlinge. Die zou thuis verklaard hebben dat het meisje aan haar had opgebiecht alles verzonnen te hebben. De ouders stellen een officiële verklaring op, die Haak bij de klachtencommissie inbrengt. 'De leerlinge heeft tegenover onze dochter verklaard: “Dat over mij en meester Joop is niet waar, mijn moeder weet hier niets van. Het verhaal wat mijn moeder in de krant zei is niet waar”.'
Gesterkt door de positieve ervaring bij de klachtencommissie meldt Haak zich de dag erna ’s ochtends bij de politie, voor het verhoor. Hij wordt meteen aangehouden, gefouilleerd en in een verhoorkamer gezet met overal camera's. "Je komt terecht in een slechte detective. Er zijn twee agenten, de ene aardig en de ander niet. De 'boze' agent gaat af en toe weg en dan begint de aardige op je in te praten: Ach joh, zeg nou maar gewoon dat je aan die borsten hebt gezeten. Wat maakt het nou uit, zo erg is dat toch niet?"
Af en toe wordt Haak in de cel gezet. Dat betekent: schoenveters uit en broekriem af. "Ik vroeg om een sigaret, maar je mag ook geen aansteker mee de cel in nemen. Dus steken ze een sigaret voor je aan en geven hem door via het luikje, maar na twee trekjes word je dan weer uit de cel gehaald. Ze proberen je op allerlei manieren klein te krijgen."
Het verhoor duurt tot half vijf 's middags en dan krijgt Haak te horen dat de politie hem nog eens drie dagen extra wil vasthouden. "Ik zei dat ik dan mijn advocaat wilde bellen, maar dat was volgens de agenten helemaal niet nodig. Nou, dat vond ik dus wèl." De advocaat, van het aan de vakbond gelieerde advocatenkantoor Boerhaavelaan in Zoetermeer, kwam meteen en bewoog hemel en aarde. Om kwart over twaalf 's avonds stond Haak buiten, in de stromende regen.

Warm onthaal
Meteen de volgende dag is er een opsteker: de landelijke klachtencommissie stuurt een vooraankondiging van de uitspraak, waarin letterlijk wordt geconcludeerd dat de leerling gelogen heeft: 'Voor de commissie staat vast dat de leerlinge het verhaal heeft verzonnen.' De commissie adviseert het bestuur dan ook om Haaks schorsing onmiddellijk op te heffen en hem op een passende manier te rehabiliteren. "Een dag later belt het bestuur: gefeliciteerd, en wanneer ik weer aan het werk zou gaan. Nou, voorlopig niet dus."
Want Haak wil inderdaad 'passend' gerehabiliteerd worden. Er wordt een brief aan de ouders verzonden en een ouderavond belegd in juni, inmiddels een half jaar na de schorsing. "Ik ben die avond vijf minuten te laat de zaal binnengekomen. Als het niet goed zou voelen, zou ik meteen rechtsomkeert kunnen maken." Maar Haak werd warm onthaald en ging na de zomervakantie weer aan de slag, op therapeutische basis voor één dag per week.
Op een andere locatie, dat wel. "Maar ik wilde per se terug naar deze school. Anderen verklaarden me voor gek, maar als je weggaat wordt er toch gepraat: hij is weg, dus er zal wel iets van die beschuldiging kloppen." Op de locatie waar alles begon komt hij liever niet meer. Zeker niet nadat zijn auto er is bekrast en iemand met grote letters 'Joop is een pedo' op de buitenmuur heeft gekliederd. "Ik voel me er niet veilig. Als ik nog in het gebouw moet zijn voor bijvoorbeeld een ouderavond, parkeer ik een kilometer verderop."

Continu alert
Dat najaar is de strafzaak tegen hem echter nog steeds niet afgerond. "Politie en justitie zijn met geen mogelijkheid op te jutten, al ga je op je kop staan." Zijn advocaat schrijft verschillende keren de politie aan, hoort niets, en begint in december een geding om de zaak gesloten te verklaren. Waarop de officier van justitie eindelijk meedeelt van plan te zijn om de zaak te seponeren, maar dan hebben de klagers weer een maand om daartegen in beroep te gaan. Op 7 februari 2002, ruim een jaar na de aanklacht, wordt de zaak uiteindelijk officieel beëindigd.
Maar niet voor Haak. "Ik had niet het gevoel dat de zaak was afgerond. Iemand heeft mij en mijn gezin wat aangedaan en dat kan ik niet zomaar laten lopen. Verder ben je als leerkracht blijkbaar vogelvrij in dit soort zaken, daar wilde ik verandering in brengen." Hij spande, nog steeds met zijn advocaat via de vakbond, een civiele procedure aan om schadevergoeding van de moeder te eisen.
En hij won. De rechter concludeerde onlangs dat Haak als gevolg van de valse aangifte schade heeft geleden 'in de uitoefening van zijn beroep, in zijn goede naam en in zijn gezag en imago als onderwijzer'. Waarbij de rechter er zwaar aan tilde dat de moeder naar de krant was gestapt, nog voordat de politie en de klachtencommissie goed en wel aan hun onderzoek waren begonnen.
De rechter veroordeelde de moeder tot een boete van enkele duizenden euro’s aan schadevergoeding en betaling van de proceskosten. De vraag is echter of Haak geld te zien krijgt, want de moeder is niet erg vermogend. "Er wordt wat mij betreft beslag gelegd op de bankrekening en laat de deurwaarder maar langsgaan. Dat is de enige manier om de moeder te laten beseffen wat ze me heeft aangedaan. Want ik ben veranderd als mens en als leerkracht. Ik ga niet meer alleen bij een leerling zitten, van z'n levensdagen niet. Collega's weten ook dat ze nooit een leerling alleen naar me toe moeten sturen, altijd twee of meer. En in de klas blijf ik aan mijn tafel zitten en daar kom ik niet achter vandaan. Ik ben continu alert, elke spontaniteit is weg. Dat is wat mensen je aandoen met een valse aanklacht. En ik wil niet dat ze daarmee wegkomen."

‘Op valse aangifte volgt nu een rekening’

Herman Molleman, jurist van de AOb en raadsman van Haak, is blij met de uitspraak van de rechter. "Ik was er vanaf het begin van overtuigd dat de aanklacht tegen Haak vals was, dat het een grote onzinzaak was. Een leerling neemt wraak op een leraar, een moeder roept wat en overspeelt haar hand. Maar dan is het leed al geschied. Want de directies reageren vaak met overkill, uit onmacht of schrik. Ze starten meteen een formele procedure, er volgt een schorsing en dan is de geest uit de fles."
Dat de moeder nu tot een hoge schadevergoeding is veroordeeld, vindt Molleman mooie jurisprudentie. "Het moest een keer afgelopen zijn met de vogelvrijverklaring van de leerkracht. Je moet ouders en leerlingen geen strobreed in de weg leggen om te klagen, maar ze moeten wel weten welke gevolgen dat kan hebben. Op een valse aangifte staat nu een tegenrekening. Een forse, maar dat is volkomen terecht als je ziet wat een beklaagde wordt aangedaan. Eén opmerking van een leerling kost je vier jaar van je leven."

Contact

Joop Haak is bereid om anderen die zoals hij vals zijn beschuldigd, te ondersteunen. U kunt met hem in contact komen via een e-mail aan de redactie.

Rehabilitatie is altijd maatwerk

Als voor de klachtencommissie vaststaat dat een personeelslid ten onrechte wordt beschuldigd van ontucht of seksuele intimidatie, wordt een ‘rehabilitatieprocedure’ geadviseerd.
Zo’n procedure is altijd maatwerk, zo laat het project Preventie seksuele intimidatie (PPSI) weten. En het ten onrechte beschuldigde personeelslid heeft een grote stem in de wijze waarop rehabilitatie plaatsvindt. Dat kunnen teambijeenkomsten zijn, waarin de beschuldigde zijn of haar ervaring kan delen met de collega’s. Of ouderavonden, of bijeenkomsten met leerlingen.
Minstens zo belangrijk als rehabilitatie is volgens het PPSI de geestelijke begeleiding van de aangeklaagde. ‘De ervaring leert dat beschuldigde personeelsleden vaak in de eerste plaats behoefte hebben aan persoonlijke begeleiding bij het verwerken van wat hen is overkomen. Pas in tweede instantie zijn zij toe aan rehabilitatie.’
Ook adviseert het PPSI om stappen te nemen tegen degene die valse aangifte heeft gedaan. ‘Om recht te doen aan het beschuldigde personeelslid en om duidelijk te maken dat valse beschuldigingen niet worden getolereerd op school.’ De maatregelen tegen de klager kunnen variëren van het doen afleggen van mondelinge of schriftelijke excuses tot schorsing en verwijdering van school.

© 2001 Het Onderwijsblad . Alle rechten voorbehouden

titel

Vals beschuldigd

chapeau

 

nummer blad

19

datum blad

6-11-2004

auteur

Onbekend

rubriek

Redactioneel


Het artikel over Joop Haak, de leraar die vals beschuldigd werd van seksuele intimidatie (het OPndewijsblad 18), maakte veel reacties los. Enkele jaren geleden publiceerde het Onderwijsblad een soortgelijk verhaal over een mbo-lerares. De aanklacht werd uiteindelijk ook ongegrond verklaard, maar de lerares kon niet meer terug naar school. Dat verhaal vormde de aanleiding voor de oprichting van een zelforganisatie van slachtoffers van valse aanklachten: de Contactgroep onterechte beschuldigingen. De COB telt inmiddels zo’n zeventig leden, afkomstig uit de onderwijs- en de zorgsector. De COB ondersteunt niet alleen slachtoffers van valse aanklachten, maar verzamelt ook informatie over klachtenregelingen, teneinde die te verbeteren. Daarnaast verzorgt de COB workshops voor vertrouwenspersonen over de ondersteuning van aangeklaagden en de problematiek van onterechte aanklachten.
Meer informatie over de COB is te vinden op: www.valsbeschuldigd.org of via Contactgroep onterechte beschuldigingen, Postbus 36234, 1020 ME Amsterdam.

© 2001 Het Onderwijsblad . Alle rechten voorbehouden

In verband met de bovenstaande zaak wil ik een ieder graag verwijzen naar een thriller van René Appel.Ik ben een grote fan van hem en heb al zijn boeken gelezen. Het boek heeft als onderwerp Valse beschuldigingen.

De titel van het boek is "Misbruik wordt gestraft". In dit boek laat Appel zien waarom hij tot de top behoort van de Nederlandse thrillerauteurs en laat hij zien dat hij het onderwerp goed kent. Een ieder kan ik het boek aanraden.

Hoofdpersoon is Frank Eggers. Zijn leven is - zoals van veel interessante romanpersonen - verre van rimpelloos verlopen. Na een dramatische gebeurtenis in zijn gezin is zijn huwelijk op de klippen gelopen. Afgezien van de zeer problematische relatie met zijn dochter Jacintha krijgt hij na enige tijd zijn leven weer aardig onder controle. Maar dan wordt hij beschuldigd van een ernstig misdrijf dat hij in het verleden zou hebben gepleegd. Al zijn zekerheden worden ondermijnd, vrijwel iedereen keert zich tegen hem, en zijn werk als directeur van een basisschool is zo goed als onmogelijk geworden. Frank wil de waarheid boven tafel zien te krijgen, maar wat ís de waarheid? Volgens hem in ieder geval niet die van Jacintha. Door het verloop van de gebeurtenissen ziet hij zich gedwongen radicale stappen te nemen. De grote vraag is of hij daar zelf de dupe van wordt.

Misbruik wordt gestraft is een beklemmende thriller over een man wiens verleden een aantal duistere plekken lijkt te kennen en die daardoor tot het uiterste wordt gedreven. Soms gaat dat uiterste te ver, veel te ver. Dat beseffen lezers vooral als zij het verrassende einde van dit verhaal tot zich nemen

Misbruik wordt gestraft (2004) - Uitgeverij Prometheus

 Zie verder deel 4