We hebben 214 gasten online

Valse aangiften en zedenzaken Deel 8

Gepost in Valse aangiften

'Ik lust die therapeuten rauw!'

Advocaat Chris Veraart strijdt tegen valse beschuldigingen na hypnose.

D: 3022
Kastnr: 0
Auteur: Aad Wagenaar
Ref.: Panorama 23, 2002

Steeds meer therapeuten halen via hypnose bij hun patienten de meest afschuwelijke 'feiten' boven water. Volgens advocaat Chris Veraart zijn de dubieuze therapieën, waarmee herinneringen worden opgewekt, incest wordt hervonden en baby's worden herboren, onbetrouwbaar en zeer schadelijk.
De 57-jarige advocaat heeft in de herfst van zijn carriëre nog maar een doel: de therapeuten keihard aanpakken. "Ik ben nog lang niet met ze klaar."

Na een smetteloze carriëre van 32 jaar in de advocatuur moet Chris Veraart zich voor het eerst onderwerpen aan een beoordeling die moet aantonen dat hij zich heeft gedragen zoals het een advocaat betaamt. Bij de deken van de advocaten in Alkmaar, waar Veraart kantoor houdt, is een klacht tegen hem ingediend. Peter Kieft, therapeut in het dorp Andijk, voelt zich ernstig beledigd. De advocaat heeft namelijk voor de radio gezegd dat Kieft deel uitmaakt van een gevaarlijk hulpverleningscircuit en dat hij voor God speelt."

"Ja, ik heb niet-parlementaire bewoordingen gebruikt," wil mr. Veraart, zittend in de rolstoel aan de keukentafel in zijn Bergense huis, wel toegeven. "Maar ik dacht dat zoiets in deze tijd, waarin politici spreken van 'kut-Marokkaantjes', wel kon. Trouwens, meneer Kieft heeft gezegd dat ik een advocaat van het allerlaagste allooi was, naar wie hij zijn hond nog niet zou sturen. Tamelijk beledigend. Maar ik dien daar zeker geen klacht over in. Van mij mag hij zoiets zeggen, van harte. Ik heb inmiddels aan onze deken geschreven dat ik ten aanzien van therapeut Kieft bewust het wapen van de ironie heb gekozen, met weloverwogen woorden en dat ik er niet een woord van terugneem. Als de zaak wordt doorgezet, zal ik straks mezelf verdedigen. Dat vind ik belangrijk, want het is mijn enige kans om nu eens eindelijk goed met een alternatieve therapeut te kunnen matten. En ik zal dan ook aantonen dat die Kieft dingen heeft gedaan die absoluut niet door de beugel kunnen."

Advocaat Chris Veraart is ervan overtuigd dat door Kieft en zijn collega's in de alternatieve hulpverlening op grote schaal wordt gehypnotiseerd, aan regressie gedaan, herinneringen worden opgewekt, dingen herleefd, incest hervonden en baby'tjes herboren'. "Ik vind dat onverantwoord en zeer schadelijk," zegt Veraart. "En het gebeurt vooral in gevallen die nooit een strafzaak worden. Het blijft bij een onbewezen beschuldiging, terwijl gezinnen er voor het leven door zijn verscheurd. De slachtoffers, meestal beschuldigde ouders, kunnen niet bij de politie gaan klagen, want de beschuldigingen zijn niet openlijk geuit. En ze kunnen ook de therapeut niet aanklagen want die beweert steeds zelf niets te hebben gezegd."

Advocaat Veraart zegt vele tientallen zaken te kennen, waarin 'zogenaamde hervonden herinneringen gigantisch op hun bek zijn gegaan'.

Een ervan is het al jaren slepende drama van zijn cliënt Wil Jansen. In diens Katwijkse gezin werd in de jaren tachtig het 6-jarige nichtje Mariëlle opgenomen. Haar ouders waren verwikkeld in een scheiding en oom en tante Jansen zorgden ervoor dat het kind buiten het echtelijk strijdgewoel bleef. Mariëlle had het goed naar haar zin bij haar pleegouders en ze scheen Wil een leuke oom te vinden, vooral om zijn in kinderogen aantrekkelijke baan van badmeester in het zwembad van Katwijk.

Zie ook deel 2 Valse aangiften en zedenzaken Deel 2

Chris Veraart: "Veel later, in 1997, ontmoet Mariëlle haar vader weer. Die man is inmiddels in Jezus gegaan en meent zelfs dat hij zelf de zoon van God is. Hij vertelt Mariëlle een visioen te hebben gehad, waarin zij samen met oom Wil in een badhokje zit. Hij brengt Mariëlle naar een vriendin, die regressietherapie doet. Dat mens met twee jaar cursus brengt Mariëlle onder hypnose en dan is ze opeens terug in het badhokje. Ze is 6 jaar en heeft een zwembroekje met zeil-bootjes motief aan. In dat badhokje wordt ze verkracht door oom Wil, alles op een vreselijke manier. Dan doet de oom haar het zwembroekje weer aan en brengt haar naar haar moeder.
Dat hele gebeuren wordt na tien jaar zogenaamd in Mariëlles geheugen teruggevonden. Het gevolg is dat in augustus 1997 de hele familie van Mariëlle bij oom Wil en zijn vrouw op de stoep staat: Wil je hebt je nichtje verkracht toen ze 6 was!

Wil gaat de volgende dag overstuur naar de politie in Diemen, waar hij dan woont. Daar verwijzen ze hem naar de zedenpolitie in Amsterdam. De specialistische rechercheurs zitten met de mond vol tanden als Wil zijn verhaal doet. lemand die zelf komt aangeven dat hij beschuldigd wordt van aanranding, dat hadden ze nog nooit meegemaakt. Ze weten zich geen raad. Gelukkig herinnert een rechercheur zich dat er een Alkmaarse advocaat is, die een boek heeft geschreven over slachtoffers van valse beschuldigingen. Zo komt Wil Jansen uiteindelijk bij mij terecht, zij het dat hij eerst toch nog van zijn bed is gelicht, drie dagen werd vastgehouden, verhoord als een vuile viezerik en uiteindelijk weggezonden als verdachte van verkrachting."

Chris Veraart nam Jansens verdediging op zich, schudde het dossier uit en maakte met de inhoud diverse kachels aan. "Ik heb aangetoond dat allerlei onderdelen van de beschuldiging niet klopten, dat bepaalde dingen fysiek onmogelijk waren. Ik heb het meisje gehoord. Ze vertelde elke keer iets anders. Toen heb ik professor Wagenaar ingeschakeld, de geheugenexpert. Hij maakte gehakt van dat mens. Nog was de officier van justitie niet bereid om de zaak te seponeren. De Expertisegroep Bijzondere Zedenzaken is erbij gehaald en zij kwamen met een vernietigend rapport."

Na twee jaar vond Veraart het welletjes.
Hij schreef de officier van justitie een brief op poten waarin hij hem voor de keuze stelt: of hij seponeert de zaak met de aantekening dat Jansen ten onrechte als verdachte was aangemerkt, of hij laat Jansen voor het gerecht komen, zodat Veraart ervoor kan zorgen dat zijn cliënt wordt vrijgesproken. Na tien dagen kwam het antwoord dat de zaak was geseponeerd wegens gebrek aan voldoende overtuigend bewijs.

"Ik ben toch waanzinnig kwaad geworden," aldus Veraart. "Maar het bleef onveranderd: de zaak werd geseponeerd maar er was geen eerherstel voor de verdachte. En zo blijft de man gestigmatiseerd."

Chris Veraart is de advocaat van de vals beschuldigden. Sinds midden jaren tachtig meldt hij zich als specialist in zedenzaken, met name als het om valse aangiften gaat. Voor vele verdachten van seksuele delicten wist hij in de loop der jaren vrijspraak en, net zo belangrijk, rehabilitatie te bereiken. In 1997 beschreef hij een aantal van zijn zaken in het boek Valse zeden.

Vooral op hulpverleners is Veraart gebeten. 'Denk niet dat alleen het alternatieve therapeutencircuit fouten maakt," zegt hij.

"De fouten op het gebied van hervonden herinneringen, waarheidsvinding, regressietherapie en hypnose worden in het hele scala van de zogenaamde hulpverlening gemaakt; in de reguliere sector, de alternatieve of waar dan ook. Overal zijn therapeuten aan het experimenteren en donderjagen, er worden de meest vreselijke fouten gemaakt en dingen verkeerd gedaan. Ik lust de therapeuten van Nederland rauw. Ik ben bijna 58 en aan het einde van mijn loopbaan is dit het laatste wat ik nog wil doen als advocaat: therapeuten aanpakken."


Een van hen, de al genoemde Peter Kieft uit Andijk, wekte Veraarts ernstige woede door de rol die de therapeut heeft gespeeld bij het terugvinden van de herinneringen van Annemarie Kok. De NCRV-televisie zond in juni 2000 de tweedelige documentaire Verborgen moeders uit, waarin Anne­Marie Kok haar familie van zware incest beschuldigde. Kieft was de therapeut van de vrouw en dankzij pressure-oefeningen op vijftig lichaamsplekken had hij uitsluitsel gekregen over het vreselijke gebeuren in haar jeugd: 'Als die plaatsen pijnlijk zijn is dat een extra bevestiging naast de emotie die ik heb gevoeld'.

In de documentaire kwam ook de domineesdochter Jacqueline Broere aan het woord, die twee keer zwanger zei te zijn geweest van haar vader en op zijn last abortus had laten plegen. De NCRV heeft inmiddels openlijke excuses aangeboden voor het uitzenden van de film.

Advocaat Chris Veraart is een strijder tegen het fenomeen 'hervonden herinneringen', dat Annemarie en Jacqueline tot hun beschuldigingen bracht.

Wetenschappers hebben volgens de advocaat al lang geleden vastgesteld dat het in het overgrote deel van die therapeutisch opgedolven herinneringen gaat om falsificaties van het geheugen.

Het verschijnsel wordt false memory syndrome genoemd. "Ik waarschuwde al tegen dat valse-geheugen-syndroom voor het een wetenschap was," zegt Veraart.

Hij voelt zich een klokkenluider. "En die mag nu eenmaal nooit zeggen wat hij zegt. Een bepaald type feministen kan het absoluut niet hebben dat ik tegen het verschijnsel van valse beschuldiging waarschuw. Door wat ik beweer en schrijf zou ik het moeilijk maken voor de echte slachtoffers, want ook die zouden door mij verdacht gemaakt worden. Dat is niet zo. "
In augustus 2001 is de commissie Hervonden Herinneringen van de Gezondheidsraad geïnstalleerd. Die gaat minister Borst van Volksgezondheid rapporteren omtrent de stand van de wetenschap op dit terrein.

"Dat is weer zo'n typisch Nederlandse aanpak: we laten het poldermodel erop los, pappen en nathouden," zegt mr. Chris Veraart. "De minister is verteld dat er problemen zijn met incest en verkrachtingen die vrouwen in hun geheugen hervinden. En hoe reageer je dan als minister? Je stelt een commissie in.

Maar een paar jaar geleden is in het boek van Crombag en Wagenaar alles wetenschappelijk al uit de doeken gedaan. { Hier wordt gerefereerd aan het boek: Hervonden Herinneringen en andere Misverstanden ISBN 9025406793 J.SW.} Wat moet zo'n commissie daar nou nog aan toevoegen?"

Het doet Veraart echter deugd dat de commissie inmiddels contact heeft gehad met de Werkgroep Fictieve Herinneringen. Dat zijn 'echte ervaringsdeskundigen' volgens de advocaat.

De werkgroep is in 1994 opgericht door vaders en moeders die zich door hun kinderen valselijk beschuldigd voelen van seksueel misbruik. Tot eind 2001 hebben zich 272 ouders of ouderparen -slachtoffers van kinderen met een traumawaan - verenigd in de werkgroep.

De meesten meldden zich in de jaren tot 1998. Hervonden herinneringen leken toen een ware hype. In 2001 echter kwamen er nog maar 16 nieuwe lotgenoten bij. Op zijn website laat de Werkgroep Fictieve Herinneringen weten cynisch en argwanend te zijn: 'Wij vertrouwen de overheid niet meer, die ons in de kou laat staan; noch de dames en heren medici, wier eerste bekommernis de eigen positie lijkt te zijn en die al te gretig wegkruipen achter de vertrouwensregel met hun (ex-)patiënten en alles beter denken te weten dan ouders die 15-20 jaar intensief met de opvoeding van hun kind zijn bezig geweest.' 'In het spoor van vooral Amerikaanse voorgangers, die op hun beurt zijn beïnvloed door doorgeslagen feministische ideeën over mannen en over de waarde van het gezin, hebben enkele Nederlandse trendsetters hele cohorten therapeutische 'werkers in het veld' gehersenspoeld, zodat men incest ging zien waar die niet was. Deze brede en sterke stroming heeft als in een moderne heksenjacht gedurende tien jaar de geesten van patiënten - onze kinderen! -vergiftigd en zowel kinderen als ouders in het ongeluk gestort.'

Ik vind dat elke aangifte serieus moet worden genomen. Maar al in een heel vroeg stadium moet worden geprobeerd om vals van echt te onderscheiden. Helaas blijkt dat te moeilijk voor de politie. Er komt psychologie aan te pas en daar heeft de politie geen kaas van gegeten. Dat moet de Riagg doen, die zou moeten uitvissen wat de echte verkrachtingen zijn, de misdrijven waarmee justitie dan aan het werk moet. En de rest, dus het overgrote deel van de beschuldigingen, moet worden behandeld als de menselijke relatieproblemen die ze zijn."

Chris Veraart wijst op het eerste jaarverslag van de Expertisegroep Bijzondere Zedenzaken. Deze uit psychologen, orthopedagogen, gedragskundigen, recherche-specialisten en een arts bestaande groep van vijftien experts wordt sinds 1 november 1999 door justitie ingeschakeld bij zaken waarin sprake is van hervonden herinneringen, ritueel misbruik en herinneringen aan misbruik voor het derde levensjaar.

Tot eind 2000 kreeg de expertisegroep 26 zaken te beoordelen. Daarvan werd driekwart na doorlichting als ongeloofwaardig terzijde gelegd. In slechts twee gevallen vond de groep dat de aangiften 'grotendeels geloofwaardig' waren. De specialisten uitten ook kritiek op de hulpverleners; die zouden soms ongekwalificeerd zijn, maakten kritiekloos gebruik van suggestieve technieken en speelden volgens de expertisegroep een sturende rol bij de aangifte.

Veraart zegt dat hij er in zaken van valse aangiften nooit op uit is geweest de tegenpartij kapot te maken. Hij meent zelfs te begrijpen wat de meisjes en vrouwen tot hun beschuldigingen brengt.

"Eeuwenlang hebben mannen seksualiteit tot iets lelijks gemaakt en de vrouw ermee vernederd," aldus de advocaat. "Dan komen de jaren zestig met hun revolutie: de pil, baas in eigen buik, emancipatie van de vrouw, recht op eigen seksualiteit. Maar ze ontdekt dat ze sex als wapen kan hanteren. Dus als een vrouw of een meisje van een bepaalde leeftijd het gevoel heeft dat niemand haar begrijpt, of dat ze aan anorexia lijdt, of ruzie heeft met haar vriend of haar vader, of sowieso problemen heeft met sex, dan is het niet al te moeilijk om te vertellen dat ze incestslachtoffer of verkracht is. Dan wacht haar bovendien een prachtige slachtofferrol, waarbij iedereen om haar heen gaat staan en haar bedelft onder het medeleven. Maar in zo'n situatie passeert ze op een zeker moment wel een point of no return - dan is haar valse verhaal inmiddels door zoveel anderen serieus genomen en de aanklacht steeds zwaarder geworden, dat ze niet meer terug kan zonder zichzelf vreselijk voor schut te zetten."

Het begrip dat Chris Veraart voor de valse aanklaagsters zegt op te brengen, gunt hij echter niet de therapeuten die mee hebben gewerkt aan het hervinden van het seksuele trauma en het eventueel formuleren van de beschuldiging. "Ik vind het niet zo ernstig dat meisjes dingen verzinnen," zegt hij. "Maar het is wel vreselijk dat therapeuten erin trappen. En dan heb ik het niet alleen over die rare alternatieve therapeuten waar Nederland zo van vergeven is, die lui die de hele dag zitten te magnetiseren, te bestralen en te hocus-pocussen met regressie en hypnose, waterbaden en kastanjepuree - nee, de erkende hulpverlening weet meestal niet van wanten en schaart zich vaak zonder reserve achter valse beschuldigingen."

Is Veraart nooit bang dat een hervonden herinnering aan seksueel misbruik, die vervolgens door de advocaat aan flarden wordt geschoten, wel de waarheid van een vrouw is geweest?

"Om het heel bot te zeggen: ik geloof niet in het fenomeen van de hervonden herinneringen. Alle verhalen die serieus zijn nagezocht - Oude Pekela, de Bolderkar in Vlaardingen, de gruwelkelders van Emmer-Compascuum, Yolanda, Annemarie Kok, Jacqueline Broere, politieman Lancee, de twee dominees van de EO die een meisje misbruikt zouden hebben onder de kerk en met staven geaborteerd - al die verhalen zijn niet waar gebleken.

Natuurlijk bestaat er incest en ik weet ook dat er idiote en wrede dingen in de seksualiteit van mensen voorkomen, dat er sektes en orgieclubs zijn en mensen met soms zeer vernuftige seksuele aberraties. Maar van al die beschuldigingen door hervonden herinneringen van soms grotesk seksueel misbruik, die de laatste jaren bij justitie zijn terechtgekomen, is er nog nooit een bewezen."

Het optreden in de rechtszalen van Nederland is mr. Chris Veraart sinds kort te zwaar geworden. De meeste tijd werkt hij nu in zijn fraaie jaren 70-villa achter de duinen van het dorp Bergen. De ziekte multiple sclerose waaraan Veraart sinds 1981 lijdt, heeft hem in de loop der tijd steeds meer beweging ontstolen. De eerste jaren kon men de advocaat nog leunend op een stokje de rechtszaal zien binnenkomen, daarna werd het een duwwagentje en op een dag kwam Veraart de zaal ingereden op een scootmobiel.

'Zittend pleiten vanuit mijn blitse Quicky. Scheuren door de lange gangen van de paleizen van justitie. Deuren die als vanzelf voor je worden geopend. Als ik nu de rechtbank binnenkom, roepen de bodes al verre: Daar komt Perry Mason! En ik ben trots.'
Het citaat komt uit een van de 67 geestige, soms groteske verhalen over zijn leven met MS, die Chris Veraart onlangs bundelde en onder de titel Ja kun je krijgen! bij Bzztoh liet uitgeven. In een ander verhaaltje corrigeert Veraart de geuzennaam die hij van de gerechtsbodes kreeg: niet Perry Mason maar de door dezelfde acteur Raymond Burr gespeelde televisieadvocaat Ironside was het, die in zijn rolstoel de moeilijkste rechtszaken won.

"Zo zie je maar weer," aldus Chris Veraart, terwijl hij citeert uit het hoofdstukje 'Ironside':

'De hoogleraren Wagenaar en Crombag hebben allang overtuigend en wetenschappelijk aangetoond dat je niet op je geheugen kunt vertrouwen. Ook mijn geheugen richt mijn verleden in op een manier die het beste bij mij past. Veel rechters weten te weinig van deze materie. Daardoor heb ik in rechtszalen vaak slechte behandelingen gezien en onrechtvaardige vonnissen gehoord.'

 

 Zie ook deel 9