We hebben 140 gasten online

Woordenlijst Feniks Overzicht Geschiedenis H 3 Vwo/Havo

Gepost in Tweede Fase 1e druk Overzicht gs

Abdij Klooster van reguliere geestelijken.
Abdis Vrouwelijk hoofd abdij.
Abt Mannelijk hoofd abdij
Alcuines Leraar verbonden aan de Palts te Aken.
Astrolabium Een werktuig dat hielp bij de plaatsbepaling op zee. Uitvinding door islamitische astrologen.
Autarkie Zelfvoorzienend.
Bakr, Aboe Eerste opvolger Mohammed.
Bonifacius Missionaris, werd in Dokkum door de Friezen in 734 vermoord.
Byzantijnse Rijk Benaming van het Oost-Romeinse Rijk in de Tijd van Monniken en Ridders.
   
Capitularium Is te vergelijken met een wet.
Cavalerie Soldaten te paard.
Civilisatieproces De mensen werden beschaafd door een elite.
Clovis (458-511) Koning van het Frankische Rijk.
Continent Vasteland van Europa.
Dhimmi-status De eigen religie werd door de moslims erkend, maar men mocht niet trouwen met islamitische burgers.
Domein Fors landgoed.
Einhart Biograaf van Karel de Grote.
Feodum Leen.
Gebeurtenis Is iets wat op een moment en plaats gebeurt.
Godfried en Siegfried Twee koningen van de Noormannen die vanuit Asselt bij Roermond tochten ondernamen.
Granada, Sevilla en Cordoba Steden in Spanje die centra waren van islamitische cultuur en wetenschap.
Hedsjra Begin islamitische jaartelling.
Hypothese Een voorlopig antwoord, veronderstelling.
Iberisch schiereiland Het huidige Spanje en Portugal.
Infanterie Soldaten te voet.
Jihad Volgens Mohammed de heilige plicht om de Islam te verspreiden. Heilige oorlog van de Islamieten.
Kalifaat Een gebied dat veroverd was door Arabische moslims.
Kalief Vorst en leider van de gelovigen.
Kaliefen Opvolgers van Mohammed.
Karel de Grote (742-814) Breidde het Frankische Rijk verder uit.
Karel de Kale (840-877) Kleinzoon van Karel de Grote, keizer van 875-877.
Karolingische minuskel Nieuw lettertype op bevel van Karel de Grote ontwikkeld om makkelijker teksten te copiëren.
Karolingische Renaissance De culturele opbloei tijdens de regering van Karel de Grote.
Klooster Woonplaats voor monniken en nonnen.
Koran Heilig boek islamieten.
Kroniek Soort geschiedenisverhaal.
Kroondomeinen Immense landgoederen, in het bezit van de koning.
Leenheer Gaf grond in leen aan een leenman in ruil waarvoor deze de leenheer bijstond.
Leenman Kreeg als beloning grond te leen van de leenheer in ruil voor militaire steun.
Lijfeigenen Waren persoonlijk gebonden met hun lijf, aan hun heer.
Lodewijk de Vrome (778-840) zoon van Karel de Grote erfde Karels Rijk.
Maliënkolder Hemd van kleine metalen ringetjes dat bescherming bood tegen de vijandelijke wapens.
Markgraven Oefenden toezicht uit in de grensmarken.
Middeleeuwen Tijd van 500-1500. Deze term is pas in de Renaissance in gebruik genomen. Men dacht dat de tijd toen had stilgestaan. nu denken we daar anders over.

Is onder te verdelen in: Vroege Middeleeuwen: 500-1000 Tijd van Monniken en Ridders; Hoge Middeleeuwen: 1000-1300 Tijd van Steden en Staten; Late Middeleeuwen: 1300:1500 Tijd van Steden en Staten.

Ontwikkeling In een verschijnsel vindt er een duidelijke verandering plaats.
Palts Een groot verstrekt agrarisch complex met een bestuurlijke functie, centrum van een domein.
Pepijn de Korte III (714-768) Hofmeier die de laatste Merovingische koning had afgezet. Het begin van de Karolingers.
Personaliteitsbeginsel Iedereen werd bij een rechtszaak gevonnist volgens de regels van het volk of de groep waartoe hij behoorde.
Politieke instabiliteit Wie de macht had wordt steeds betwist en aangevochten.
Polytheïstische religie Godsdienst waar men meerdere goden vereert.
Reconquista Herovering door de christenen van Spanje op de islamieten zou tot 1492 duren.
Renaissance Betekent vooral extra aandacht voor de geschriften uit de (klassieke) oudheid. Daaruit vloeit een nieuwe denkwijze over de positie van de mens voort, meer individualistisch en minder gebaseerd op geloof.
Rentmeester Toezichthouder op een domein.
Romaanse bouwstijl Zware muren en kleine ronde ramen.
Romeinse villa's Grote agrarische bedrijven die graan verkochten.
Scriptoria Schrijfateliers van de Paltsen en de grote kloosters waarbij men handschriften mooi versierde en overschreef.
Sjiieten Stroming binnen de Islam die vindt dat geestelijke leiders direct moeten afstammen van Mohammed.
Slag bij Poitiers Karel Martel versloeg hier in 732 het islamitische leger.
Soennieten Stroming binnen de Islam die vindt dat geestelijke leiders niet direct hoeven af te stammen van Mohammed.
Standensamenleving Stand wordt bepaald door afkomst, familie en bezit. Hoe hoger de stand hoe meer politieke macht.
'Tienden' Soort belasting waarbij de boeren 10 procent van hun oogst of jongvee aan de Kerk afstonden om kerken en kloosters en priesters te onderhouden.
Tol Belasting welke geheven werd met het recht van doortocht.
Tweedelig domein Een deel hoorde bij de Vroonhof, de rest was van de horige buren.
Vazal Een vrij man van nederige afkomst die door de koning in zijn hofhouding werd opgenomen vanwege juridische kennis of krijgsmanschap. Hij legde een eed af.
Verschijnsel Bestaat uit een aantal gebeurtenissen of omstandigheden.
Verdrag van Verdun In 843 werd het Frankische Rijk door de kleinzonen van Karel de Grote in drieën gedeeld.
Vroege Middeleeuwen Tijd van Monniken en Ridders (500-1000)
Vroonhof Grote boerderijgebouwen van de heer.
Willibrord Verspreidde vanuit Engeland het Christendom in de Nederlanden en vestigde zich in Utrecht.
Zendgraven Ingesteld door Karel de Grote. Edelmannen die rondreisden om toezicht te houden in de graafschappen.