We hebben 157 gasten online

Woorden en begrippen SV deel 2 Hfst 4 5e dr Walburg pers educatief

Gepost in Onderbouw 5e druk Walburg pers educatief

Armada

Grote vloot, door Filips II in 1588 gestuurd om de opstand in de Nederlanden te onderdrukken.

Beeldenstorm

Het vernielen van beelden en schilderijen in kerken door groepjes protestanten in 1566

Binnenhof

Gebouwen in Den Haag waar sinds het ontstaan van de Republiek de bestuurders van Nederland vergaderen.

Catshuis

Ambtswoning minster-president

Centralisatie

Politiek waarbij men een land bestuurt vanuit één punt

Confessionelen

Deze laten zich bij het opstellen en uitvoeren van hun programma leiden door hun geloof (confessie).

Conservatieven

Deze willen alles zo houden zoals het is.

Franse Tijd

De tijd van 1795 tot 1813.

Feministen

Deze willen gelijkheid tussen mannen en vrouwen.

Gegoede burgerij

Behorend tot de bezittende klasse

Gewesten

Provincies waaruit de Nederlanden bestonden.

Hagenpreken

Door calvinisten in het geheim georganiseerde bijeenkomsten op het platteland.

Kiesrechtkwestie

De vragen rond 1900 over de uitbreiding van het kiesrecht: wie het kiesrecht moest krijgen en hoe snel of langzaam het kiesrecht moest worden uitgebreid.

Kleine burgerij

Behorend tot de middenstand

Landvoogd

Bestuurder van een land namens de koning.

Liberalen

Zijn tegen staatsinvloed in de economie

Nachtwacht

Schilderij van Rembrandt in het Rijksmuseum.

Pacificatie van Gent

Besluit tot vrede tussen alle Nederlandse gewesten met het doel de plunderende Spaanse soldaten te verdrijven en te protesteren tegen het Spaanse bewind.

Patriciërs

Zie regenten.

Patriotten

Stroming die zich in de tweede helft van de 18e eeuw in de Republiek verzette tegen de macht van de regenten en van de stadhouder met zijn aanhangers.

Raadspensionaris

Belangrijkste ambtenaar in de Republiek.

Rechtsstaat

Een staat waarin de mensenrechten zijn vastgelegd in een grondwet.

Regenten

Burgers die het bestuur van de Republiek in handen hebben.

Sociale kwestie

Sociale ongelijkheid leidde tot mistoestanden. Door sociale wetgeving werd de sociale kwestie opgelost.

Socialisten

Willen via parlementaire democratie de samenleving veranderen.

Schoolstrijd

Het streven van katholieken en protestanten om eigen scholen te krijgen, betaald door de overheid. Dat slaagde in 1917.

Schuilkerk

Een huis dat katholieken in de tijd van de Republiek als kerk mochten gebruiken.

Stadhouder

Aanvoerder van het leger van de Republiek.

Stapelmarkt

Is een plaats waar goederen worden verzameld en opgeslagen.

Staten Generaal

Het hoogste gezag in een staat. In de Republiek en ook in het huidige Nederland (Eerste en Tweede Kamer).

Twaalfjarig Bestand

Een staakt het vuren tussen 1609 en 1621 tussen Spanje en de Republiek.

Unie van Atrecht

De zuidelijke gewesten sluiten zich weer aaneen en steunen Philips II.

Unie van Utrecht

De noordelijke gewesten sluiten zich aaneen tegen Philips II.

Verbond der edelen

Edelen sluiten zich aaneen om uiting te geven aan hun afkeuring van de strenge vervolging van de protestanten.

Verenigde Oostindische Compagnie (VOC)

Grote handelsonderneming, opgericht in 1602, die het monopolie had van de handel met Azië; de VOC stichtte onder andere de Nederlandse kolonie Oost - Indië.

Vrede van Munster

Vrede waarbij een einde kwam aan de Tachtigjarige oorlog (1648)

Watergeuzen

Aanhangers van Willem van Oranje die vanuit buitenlandse havens acties uitvoerden in de Republiek.

West - Indische Compagnie (WIC)

Grote handelsonderneming tijdens de Republiek, had het monopolie van de handel met Amerika, deed ook aan kaapvaart en slavenhandel.

Wilhelmus

Lied van Willem van Oranje, in 1568 geschreven. werd in 1932 het Nederlandse volkslied.

Drs.J.W.Swaen

14-05-12 www.blikopdewereld.nl