We hebben 212 gasten online

Woorden en begrippen SV deel 3 Hfst 3 5e dr Walburg pers educatief

Gepost in Onderbouw 5e druk Walburg pers educatief

Atlantisch Handvest

verklaring tijdens WO II getekend door de Westelijke Geallieerde leiders, waarin ze zeiden naar een betere wereld te streven, waarin alle staten democratisch zouden zijn.

Berlijnse Muur

Werd in Berlijn in 1961 opgericht om de steeds grotere groep vluchtelingen naar het Westen te stoppen.

BRD

Bonds Republiek Duitsland in 1949 opgericht.

Charta ' 77

Mensenrechtenbeweging in Tsjecho-Slowakije.

Cubacrisis

Conflict tussen de VS en de SU over de plaatsing van Russische kernraketten op Cuba in 1962.

DDR

Duitse Democratische Republiek werd in 1949 opgericht.

Dominotheorie

Opvatting in de Koude Oorlog dat zonder ingrijpen door de VS landen als dominostenen één voor één voor het communisme zouden vallen.

EEG (Europese Economische Gemeenschap)

Samenwerking tussen de Benelux, Frankrijk , Duitsland en Italië op economisch gebied (1957).

Eenparigheid

Beleid waarbij besluiten alleen met algemene stemmen moeten worden aangenomen.

EG (Europese Gemeenschap)

Samenwerking van eerst zes en later twaalf staten in Europa op economisch en politiek gebied (1967).

EGKS (Europese Gemeenschap voor Kolen en Staal)

samenwerkingsverband tussen West-Europse landen om gezamenlijk de kolen- en staalproductie te beheren(1951)

EPS (Europse Politieke Samenwerking)

Samenwerkingsverband tussen ministeries van Buitenlandse Zaken(sinds 1972) om tot een gemeenschappelijk buitenlands beleid te komen.

EU (Europese Unie)

Samenwerking tussen twaalf (sinds 2004:27) Europese staten op economisch, politiek, sociaal en cultureel gebied (1994),

Eurotom

Organisatie voor het ontwikkelen van atoomenergie voor vreedzame doeleinden, opgericht in 1957, in 1967 met de EGKS en de EEG samengevoegd tot de EG.

Europees Parlement

Volksvertegenwoordiging van de landen van de EU, ingesteld in 1958.

Europese Commissie

Dagelijks bestuur van de EU bestaande uit 20 commissarissen, die voorstellen doet aan de Raad van Ministers en zijn besluiten uitvoert.

Europese Raad

Vergadering van de regeringsleiders van de landen van de EU, minimaal tweemaal per jaar.

Geheime Dienst

Organisatie die de bevolking in het oog hield en politieke tegenstanders vervolgde.

Gemeenschapsrecht(EU)

Het recht van de Europese Unie, bestaande uit de regels die in de oprichtingsverdragen staan en uit de regels die door de Commissie en de Raad worden opgesteld. het Gemeenschapsrecht gaat boven het recht van de lidstaat.

Hof van Justitie(EU)

Europese rechtbank, bestaande uit één rechter van elke lidstaat en - indien nodig- een extra rechter om het totale aantal oneven te maken. Het Hof doet uitspraken bij geschillen tussen lidstaten en toetst rechtsregels aan de oprichtingsverdragen van de EU.

Internationaal Hof van Justitie

Eén van de hoofdorganen van de VN. Het Hof behandelt rechtszaken die door de staten worden voorgelegd. Het Hof zetelt in den Haag.

Kernwapenwedloop

De VS en de SU wilden allebei steeds meer en steeds modernere kernwapens hebben uit angst voor een verrassingsaanval door de ander.

Komintern

Organisatie opgericht door de SU om de wereldrevolutie te bevorderen.

Koude Oorlog

Periode van vijandschap tussen het Oost- en het Westblok, waarin veel conflicten en oorlogen voorkwamen. Er was echter geen sprake van een rechtstreekse oorlog tussen de VS en de SU.

Marshallplan

Onderdeel van de Trumanleer. Met financiële steun werd zo geprobeerd het communisme een halt toe te roepen.

Moslimfundamentalisten

Radicale stroming binnen de islam, die iedere aanpassing aan het Westen afwijst.

NAVO (Noord Atlantische Verdragsorganisatie)

Bondgenootschap van staten in Noord-Amerika en Europa, in 1949 opgericht tegen het communisme; vanaf 1991 is het doel het beschermen van de kwaliteit van het leven van de burgers in de Navo-landen.

Oostblok (Oostblokstaat)

Het communistische Oost-Europa onder leiding van de SU.

'Praagse Lente'

Hervormingen in Tsjecho-Slowakije in 1968 door voorstanders van 'communisme met een menselijk gezicht'. Troepen van het Warschaupact (uitgezonderd Roemenië) onderdrukten deze hervormingen.

Raad van Ministers(EU)

Besluitvormende instelling van de EU bestaande uit vakministers van de nationale regeringen.

Solidariteit

De eerste niet-communistische vakbond in het Oostblok(1980); verzette zich tegen het communisme in Polen.

Stasi

Geheime dienst van de DDR.

Trumanleer

Door president Truman bedacht beleid waarbij de VS zich tegen iedere communistische aanval of opstand overal ter wereld zou verzetten.

UNESCO

Organisatie van de VN die zich vooral bezighoudt met de samenwerking tussen de lidstaten op het gebied van het onderwijs.

UNHCR

Wereldvluchtelingenorganisatie van de VN.

UNICEF

Organisatie van de VN die zich inzet voor kinderen, vooral in ontwikkelingslanden en in landen waar oorlog wordt gevoerd.

Veiligheidsraad

Bestuursorgaan van de VN, bestaande uit vijf permanente leden en tien leden die om de twee jaar worden gekozen. De Raad heeft tot taak het handhaven van de vrede en veiligheid in de wereld.

Verdrag van Maastricht

Verdrag van de EU uit 1992 waarin de leden afspraken in de toekomst een gemeenschappelijke buitenlandse politiek en een gemeenschappelijk veiligheidsbeleid te gaan voeren.

Verdrag van Rome

Verdrag uit 1957 waarbij de EEG werd opgericht.

Verdrag van Schengen

Verdrag uit 1990 gesloten door de leden van de EG met als doel vrij verkeer van goederen en mensen tussen lidstaten.

Verenigde Naties (VN)

Organisatie van alle landen in de wereld, sinds 1945. Streeft naar het handhaven van de vrede in de wereld en naar het samenwerken bij het oplossen van problemen.

Vietcong

Communistische verzetsstrijders in het voormalige Zuid-Vietnam.

Volksdemocratie

Democratie in de socialistische landen.

Vreedzame Coëxistentie

Politiek waarbij het communistische Oostblok en het kapitalistische Westblok vreedzaam naast elkaar leven.

Warschaupact

Militair bondgenootschap van de Oostblokstaten met als doel het communisme in de lidstaten te beschermen

Wederzijdse afschrikking

De situatie in de Koude Oorlog waarbij de VS en de SU elkaar met behulp van kernwapens konden afschrikken.

IJzeren Gordijn

Denkbeeldige grens tussen Oost en West ontstaan onder invloed van de Koude Oorlog Naamgever was Winston Churchill tijdens een rede te Fulton VS.

Drs.J.W.Swaen

15-05-12 www.blikopdewereld.nl